Japonya ve Rusya: Zorlu İlişkilerin Ardındaki Umut
Japonya Dışişleri Bakanı Takeshi Iwaya, son basın toplantısında, Rusya ile ilişkilerin karmaşık ve zorlu bir süreçten geçtiğini vurgularken, bu bağlamda dikkat çekici bir değişiklik yaptı. Uzun bir aradan sonra, standart ifadelerin ötesine geçerek, ‘karşılıklı anlayışa ihtiyaç olduğu’ ifadesini ekledi. Japon yetkililer, özellikle eski Başbakan Fumio Kişida döneminde, resmi açıklamalarında sıkça “Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısı nedeniyle” sözleriyle yola çıkarak, işbirliğinde yaşanan zorlukları dile getiriyorlardı.
Ancak Bakan Iwaya, bu geleneği bozarak, ‘saldırı’ ifadesi yerine ‘karşılıklı anlayışa’ olan inancı ön plana çıkardı. Bu durum, Japonya’nın dış politika yaklaşımında bir evrilmeyi işaret ediyor. Iwaya, basın toplantısında, ABD-Rusya ilişkilerindeki olası değişimlerin Tokyo’nun Moskova’ya yönelik politikasını nasıl etkileyebileceğine dair bir soruya şu yanıtı verdi:
“Japonya-Rusya ilişkilerinden bahsedecek olursak, ülkelerimiz arasında birçok sorunlu konu var. Japonya-Rusya ilişkileri zor bir süreçten geçiyor. Ancak diğer yandan, Rusya’nın komşu bir ülke olduğuna ve karşılıklı anlayışa ihtiyaç olduğuna inanıyoruz. Rusya ile ilişkilerimizi, ülkemizin dış politikasında bir bütün olarak Japonya’nın ulusal çıkarlarına hizmet edecek şekilde tanımlamaya devam edeceğiz.”
Ukrayna’daki çatışmaların bağlamında, Japon Bakan, ABD-Rusya diyaloğunu ‘elzem’ olarak nitelendirerek, “Hükümetimiz gelişmeleri yakından takip ediyor. Daha önce de ifade ettiğim gibi, ülkemiz Ukrayna’da adil ve kalıcı bir barışın sağlanmasının önemli olduğuna inanıyor. Bu hedefe ulaşmak için G7 ve ilgili diğer ülkelerle birlikte, karşılıklı anlayış temelinde çalışmalarımızı sürdüreceğiz” ifadelerini kullandı.
Ukrayna’daki özel askeri harekatın başlamasının ardından, Japonya da ABD gibi Rusya’yı zayıflatma stratejisini devreye sokmuş durumda. Tokyo, Kiev’e yardım sağlarken, aynı zamanda Moskova’ya yönelik yaptırımlar uygulamakta ve bu çerçevede uluslararası iş birliğini güçlendirmeye çalışmaktadır.
Bu gelişmelerin ardından, Vladimir Putin ve Donald Trump, 12 Şubat Çarşamba günü, yaklaşık bir buçuk saat süren kapsamlı bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov, liderlerin iki ülke vatandaşlarının takası ve Ukrayna’daki çatışmanın çözümüne ilişkin birçok konuyu ele aldığını belirtti. Ayrıca, Putin ve Trump, yüz yüze görüşmenin organizasyonu dahil, kişisel temasları sürdürme hususunda da mutabık kaldılar.