ABD’nin yaptırımlarına karşı alternatif finansman yolları arayan Rusya, Gazprombank dışında kalan bankalar aracılığıyla doğal gaz ödemelerinin yapılabilmesini sağlayan düzenlemenin süresini uzattı. 5 Aralık 2024 tarihinde yayımlanan ve yabancı enerji şirketlerinin Gazprombank’a bağımlılığını azaltmayı amaçlayan kararın geçerliliği 1 Temmuz 2025’e kadar uzatıldı.
Yaptırımların Gölgesinde Esneklik Hamlesi
Rusya, 2022 yılında yürürlüğe giren kararname ile “dost olmayan ülkelerin” doğal gaz ödemelerini yalnızca Gazprombank aracılığıyla gerçekleştirmesini zorunlu hale getirmişti. Bu düzenleme kapsamında ödemelerin ruble cinsinden yapılması şart koşulmuştu. Ancak ABD’nin 21 Kasım 2024’te Gazprombank’a yönelik yaptırım kararı alması, bu mekanizmanın işleyişini ciddi şekilde sekteye uğrattı.
Putin’den Stratejik Onay
ABD’nin baskıları sonrasında Aralık 2024’te Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, doğal gaz ihracatında ödemelerin artık sadece Gazprombank üzerinden değil, alternatif Rus bankaları aracılığıyla da yapılabileceğini belirten kararnameyi imzaladı. Bu kararla birlikte Rusya, gaz ticaretinin devamlılığını sağlamak adına ödeme trafiğini çeşitlendirmiş oldu.
1 Temmuz’a Kadar Yeni Dönem
Enerji piyasalarını yakından ilgilendiren bu düzenlemenin süresi, 1 Temmuz 2025’e kadar uzatıldı. Bu gelişme, özellikle Avrupa başta olmak üzere Rus gazı alan ülkeler için ödeme kanallarında bir rahatlama anlamına geliyor. Uzmanlar, bu geçici sürecin kalıcı hale gelebileceğine işaret ederken, Rusya’nın enerji gelirlerini koruma konusundaki esnek yaklaşımına dikkat çekiyor.
ABD Yaptırımları Gazprombank’ı Vurdu
Yaptırımlar kapsamında ABD, Gazprombank’ı Rusya’nın küresel finans sisteminden izole etmeyi hedefliyor. Washington yönetimi, bu adımı Rusya’nın Ukrayna’daki askeri faaliyetlerini sınırlandırmak için attığını belirtse de, Moskova enerji ihracatından vazgeçmek yerine alternatif ödeme yollarını devreye sokarak dış ticaretini sürdürmeye çalışıyor.