Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, NATO zirvesi öncesi yaptığı açıklamada hem Batılı hükümetlere hem de savunma sanayii devlerine seslendi: “Ukrayna’nın savaş üretim kapasitesi var ama fonlama yetersiz. Yatırımlarınızı bize yönlendirin, bu savaş hepimizin güvenliğini ilgilendiriyor.”
“8 Milyon İHA Üretebiliriz, Ama Kaynağımız Yok”
Hollanda’nın Lahey kentinde düzenlenen NATO Savunma Sanayi Forumu’nda konuşan Zelenskiy, Ukrayna’nın yılda 8 milyondan fazla insansız hava aracı üretme kapasitesine sahip olduğunu söyledi. Ancak mevcut finansman düzeyi bu potansiyelin yalnızca %60’ını kullanmalarına izin veriyor.
“Ülkemizin savunma üretim kapasitesi 35 milyar doları aştı. Ama %40’lık bölüm fon bulamıyor. Ortak üretim için kapımız açık. Bizi destekleyen herkesle teknoloji paylaşabiliriz.”
NATO’nun Hedefi Büyüyor: Savunma Harcamaları %5’e Çıkabilir
Zelenskiy’nin bu çıkışı, NATO liderlerinin savunma harcamalarını GSYH’nin %2’sinden %5’ine çıkarma hazırlığı yaptığı bir döneme denk geldi. Bu oran, ABD eski Başkanı Donald Trump’ın da uzun süredir Avrupalı müttefiklere dayattığı bir talepti.
“Avrupa’nın birleşik savunma gücü, Rusya’nın savaştan bir kazanç elde edebileceği hayalini yıkmalı,” diyen Zelenskiy, NATO’nun harcama hedefini “doğru seviye” olarak değerlendirdi.
AB’den Ukrayna’ya Açık Kredi Desteği
Avrupa Birliği’nin 2030’a kadar savunma yeteneklerini artırma planı da forumun gündemindeydi. AB, 800 milyar euroluk savunma planının içinde Ukrayna’nın da yer alabileceğini belirtti. Plan kapsamında 150 milyar euroluk bir ortak alım kredi programı da Ukrayna’ya açılıyor.
Zelenskiy, bu desteği memnuniyetle karşıladıklarını belirterek “Ukrayna artık sadece yardım bekleyen bir ülke değil, bu işin ortağıdır. Güvenliğimiz ortak hedefimizdir,” dedi.
Batılı Parçalar Hâlâ Rus Silahlarında
Ancak Zelenskiy’nin asıl uyarısı, Batılı şirketlerin dolaylı yoldan Rusya’nın savaş makinesine parça tedarik etmeye devam etmesiyle ilgiliydi.
“Bugün sahada kullanılan hiçbir Rus silahı yok ki içinde Batılı bir bileşen bulunmasın. Bu durum devam ettikçe savaş uzar, bu bir barış suçu olur,” diyen Zelenskiy, Avrupa’dan Rusya’ya yönelik ambargoların daha da sıkılaştırılmasını talep etti.
NATO Zirvesinden Ukrayna’ya Beklenen Netlik Gelmeyecek
Ukrayna liderinin Avrupa turu beklentileri yükseltmişti. Ancak zirve bildirgesinde Ukrayna’nın NATO üyeliği için “geri dönülmez yol” vurgusunun yer almayacağı, yalnızca kısa bir atıf yapılacağı belirtildi.
Macaristan’ın üyelik sürecini tıkadığı, AB liderlerinin bu nedenle ortak karar yerine 26 ülkenin imzasıyla sınırlı bir açıklama yapacağı öğrenildi. Bu da Ukrayna’nın beklediği siyasi ivmeyi baltalayabilir.