TCMB’den Altın İthalat Kotası Analizi
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ekonomistleri, ekonomi kamuoyunda son günlerde sıkça tartışılan konulardan biri olan altın ithalat kotası ile birlikte yükselen tüketim ithalatı verilerine dair kapsamlı bir analiz yayımladı. Bu analizde, kota uygulamasının altın ithalatı kompozisyonu üzerinde önemli değişimlere yol açtığı vurgulandı.
TCMB ekonomistleri, özellikle işlenmemiş altın ithalatının kota uygulaması nedeniyle hızlı bir şekilde gerilediğini belirtti. Bunun yanı sıra, tüketim malları arasında yer alan mücevherat ithalatının, tarihsel ortalamaların oldukça üzerine çıktığına dikkat çekildi. Mücevherat talebindeki bu dikkate değer değişimlerin, perakende satış hacim endeksi üzerinde de belirgin etkiler yarattığı ifade edildi. Ekonomistler, tüketim talebine ilişkin göstergelerin sağlıklı bir şekilde yorumlanabilmesi için bu gelişmelerin göz önünde bulundurulmasının önemine işaret etti.
Mücevherat İthalatında Dört Kat Artış
TCMB ekonomistlerinin sunduğu verilere göre, 7 Ağustos 2023 tarihinden itibaren devreye giren kota uygulaması ile işlenmemiş altın ithalatı hızlı bir düşüş sergilemiştir. Ağustos 2023 itibarıyla 12 aylık birikimli işlenmemiş altın ithalatı 34 milyar dolar seviyesindeyken, 2024 yılı Kasım ayına gelindiğinde bu rakam yarı yarıya azalarak 17 milyar doların altına düştü.
Kota uygulamasının başlamasıyla birlikte, tüketim malları kategorisinde sınıflandırılan mücevherat ithalatında ise hızlı bir artış gözlemlendi. 2023 yılı Ağustos ayında mücevherat ithalatı yaklaşık 1,6 milyar dolar düzeyindeyken, geçen yılın Kasım ayı itibarıyla bu rakam yaklaşık dört kat artarak 6,4 milyar doları aştı. İşlenmemiş altın ve mücevherat ithalatının toplamı ise, aynı dönemde 35,5 milyar dolardan 23 milyar dolar seviyesine geriledi.