BM, Dünya Ekonomik Durumu ve Beklentiler (WESP) 2025 Raporunu Açıkladı
Birleşmiş Milletler (BM), Dünya Ekonomik Durumu ve Beklentiler (WESP) 2025 raporunu kamuoyuna duyurdu. Raporda, küresel ekonomik büyümenin bu yıl 2024’e kıyasla değişmeyerek %2,8 seviyesinde kalacağı tahmin ediliyor. 2026 yılında ise büyümenin %2,9 olacağı öngörülüyor. Raporda, küresel ekonominin bir dizi şoka karşı direnç gösterdiğine vurgu yapılırken, bununla birlikte büyümenin zayıf yatırımlar, durgun verimlilik artışı ve yüksek borç seviyeleri nedeniyle kısıtlandığı belirtildi. Salgın öncesi ortalama büyüme oranı %3,2 iken, mevcut büyümenin bu seviyenin altında kaldığı ifade ediliyor.
Rapor, düşük enflasyon seviyeleri ve birçok ekonomide süregelen parasal genişlemenin bu yıl küresel ekonomik faaliyete mütevazı bir destek sağlayabileceğini öne sürüyor. Ancak jeopolitik çatışmalar, artan ticari gerilimler ve dünyanın çeşitli bölgelerinde yükselen borçlanma maliyetlerinden kaynaklanan risklerin belirsizliği artırdığına dikkat çekiliyor.
Ülkeler Üzerindeki Tahminler
ABD’de 2024’te %2,8 olarak tahmin edilen ekonomik büyümenin, iş gücü piyasasının yumuşaması ve tüketici harcamalarının yavaşlaması nedeniyle bu yıl %1,9’a düşmesi bekleniyor. Avrupa Birliği’nde ise büyümenin, geçen yılki %0,9 seviyesinden 2025’te %1,3’e yükseleceği kaydedildi. Rapor, bu yıl Çin’de %4,8, Hindistan’da %6,6, Fransa’da %0,8, Almanya’da %0,3 ve Birleşik Krallık’ta %1,2 büyüme öngörüyor.
Faiz İndirimleri ve Küresel Enflasyon
Küresel ticaretin 2025 yılında %3,2 büyümesinin beklendiği raporda, ticari gerilimler, korumacı politikalar ve jeopolitik belirsizliklerin görünüm açısından risk oluşturduğu ifade ediliyor. 2024’te %4 olarak tahmin edilen küresel enflasyonun, 2025’te %3,4’e gerilemesi bekleniyor. Enflasyonist baskıların azalmasıyla birlikte başlıca merkez bankalarının bu yıl faiz oranlarını daha da düşürmesi öngörülüyor.
Buna rağmen, küresel enflasyondaki gevşemeye karşın gıda enflasyonunun yüksek seyrini sürdürdüğü raporda vurgulanıyor. Gelişmekte olan ülkelerin neredeyse yarısının 2024’te %5’in üzerinde bir gıda enflasyonu oranına sahip olduğu belirtiliyor. Bu durum, aşırı hava olayları, çatışmalar ve ekonomik istikrarsızlıkla karşı karşıya kalan düşük gelirli ülkelerde gıda güvensizliğini derinleştiriyor. Süregelen gıda enflasyonunun, yavaş ekonomik büyüme ile birleştiğinde milyonlarca insanı daha fazla yoksulluğa itebileceği konusunda uyarılar yapılıyor.
Çok Taraflı Eylem Çağrısı
Raporda, borç, eşitsizlik ve iklim değişikliği krizlerini ele almak amacıyla çok taraflı eylem çağrısı yapılıyor. “Küresel büyümeyi yeniden canlandırmak ya da artan eşitsizlikleri gidermek için parasal genişleme tek başına yeterli olmayacaktır. Hükümetler aşırı kısıtlayıcı mali politikalardan kaçınmalı ve bunun yerine temiz enerji, altyapı, sağlık ve eğitim gibi kritik sosyal sektörlere yönelik yatırımları harekete geçirmeye odaklanmalıdır.” ifadesi kullanılıyor.
Türkiye Ekonomisi Üzerine Beklentiler
Raporda, Türkiye ekonomisinin 2024’te %3 büyümesinin beklendiği, 2025’te ise %3,1 ve 2026’da %3,5 oranında büyümesi öngörülüyor. Ülkede enflasyonun 2025’te %43,9 ve 2026’da %21,6 olması tahmin ediliyor. Enflasyondaki düşüşle birlikte 2025’te para politikasında bir miktar gevşeme bekleniyor. Hükümetin, enflasyonu düşürmek amacıyla uyguladığı mali konsolidasyon tedbirlerinin bu yıl mali açığın daraltılmasına yardımcı olması ve enflasyonist baskıları azaltması bekleniyor.