E-Ticaret Derneği’nden Stopaj Kesintisine Dikkat Çeken Açıklama
E-Ticaret Derneği (ETİD), e-ticaret alanında uygulanacak olan stopaj kesintisiyle ilgili önemli açıklamalarda bulundu. Dernek, Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren internet üzerinden satış yapan şirketlere stopaj uygulamaya başlayacağını hatırlattı. Açıklamada, “Yeni sistem ile e-ticaret platformları, satıcılardan vergi kesintisi yaparak maliyeye ödeme gerçekleştirecek. Bu kapsamda, tüm şahıs şirketleri, anonim şirketler ve limited şirketlerin e-ticaret platformları üzerinden gerçekleştirdikleri satışlardan henüz belirlenmemiş bir tutarda stopaj kesintisi yapılacak ve stopaj, KDV hariç satış tutarı üzerinden hesaplanacaktır.” bilgisi verildi.
ETİD Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Emre Ekmekçi, e-ticaret stopajı uygulamasına gerek olmadığına yönelik çabaların, kanun hazırlık çalışmaları sürecinde sonuç vermediğini belirtti. Ekmekçi, mevcut düzenlemede e-ticaret ekosistemi açısından en kritik hususun tevkifat oranı olduğunu vurgulayarak, bu oranın yüzde 1’in altında, yani yüzde 0,1-0,5 aralığında olması gerektiğini ifade etti.
Elektronik kategoriler başta olmak üzere birçok sektörde satıcı marjlarının genellikle yüzde 1-2 civarında olduğunu belirten Ekmekçi, yüksek stopaj oranlarının birçok işletmeyi e-ticaretten uzaklaştırabileceğini, bunun da e-ticaret dışındaki kanalların haksız bir rekabet avantajı elde etmesine yol açabileceğini söyledi. Bu durum, tamamen kayıt altında olan bir e-ticaret alanının küçülmesine neden olabilecektir.
Hindistan’daki Binde 1’lik Kesinti Dışında Örneği Yok
Ekmekçi, e-ticaret ekosisteminin fiyat rekabetinin yoğun olduğu bir platform olduğunu vurgulayarak, “Satıcıların, vergi konusu farklılaşsa da KDV uygulamasına benzer bir şekilde, tevkifat miktarını satış fiyatlarına yansıtması büyük ölçüde muhtemel görülüyor. Bu durum, özellikle kâr marjının ve platform komisyonlarının düşük olduğu cep telefonları, kahverengi veya beyaz eşya gibi ürünlerin bulunduğu elektronik ve ev aletleri kategorisinde daha belirgin bir şekilde ortaya çıkacak. Tevkifat oranının yüzde 1’in üzerinde belirlenmesi, yansıtma eğilimini daha da artıran bir faktör olacaktır.” dedi.
Uluslararası uygulamalara bakıldığında, e-ticarete tevkifat yükümlülüğü getirilmesinin son derece nadir bir durum olduğunu ifade eden Ekmekçi, “Bu uygulamanın yürürlüğe girdiği yerlerde yaşanan sorunlar nedeniyle bu uygulamadan vazgeçildiği veya oranların çok düşük belirlendiğini görüyoruz. Örneğin Hindistan’da, yüzde 1 ile başlanan e-ticarete vergi kesintisi uygulamasında, stopaj oranı Ekim 2024 itibariyle yüzde 0,1’e indirilmiştir.” şeklinde konuştu.
Ticaret Kayıt Dışı Alanlara Kayabilir
Ekmekçi, yüksek stopaj oranlarının geleneksel perakendeciliği baskılayan e-ticaret ekosisteminde fiyatların genel olarak yükselmesine neden olacağını ve bu durumun fiziksel perakende fiyatlarının da artış göstermesine, dolayısıyla enflasyona yol açabileceğini belirtti. Böylece kayıtlı bir ekosistem olan e-ticaret, fiziksel perakendeye karşı dezavantajlı bir konuma gelebilir ve ticaretin kayıt dışı alanlara kayma riski artabilir.
Ekmekçi ayrıca, diğer olası riskleri şu şekilde sıraladı:
- Yüksek stopaj oranı, gelir ve kurumlar vergisi beyannamelerindeki vergi iade taleplerini artırabilir.
- Mükellef ve idare açısından ilave prosedürel zorluklar yaratabilir.
- E-ticaret ekosisteminde muhasebesel operasyon karmaşıklığına neden olabilir ve e-ticaretin satıcılar açısından sade ve kolay yapısından uzaklaşılmasına yol açabilir.
- Finansal işlemler alanında daha yetenekli olan büyük satıcılar, finansal operasyonlarını küçük işletmelere göre daha iyi yönetmeleri nedeniyle küçük işletmeler rekabet dezavantajı yaşayabilir.