Endonezya Merkez Bankası’nın Rupi’yi İstikrara Kavuşturma Çabaları
Başkan Prabowo Subianto’nun vergi artışını azaltma yönündeki sürpriz kararı, Endonezya’nın para birimi rupi üzerinde önemli bir etki yarattı. Bu karar sonucunda rupi, dolara karşı yaklaşık yüzde 1 oranında değer kaybına uğradı. Cakarta’daki sabah işlemlerinde rupi, kayıplarını biraz toparlayarak dolara karşı yüzde 0,7’lik bir düşüşle işlem gördü. Ancak, rupi yine de Perşembe günü en aktif şekilde işlem gören Asya para birimleri arasında en fazla değer kaybeden para birimi olmayı başardı.
Endonezya’nın 5 ve 10 yıllık tahvillerinin getirileri ise çoğunlukla sabit kaldı. Prabowo Subianto’nun katma değer vergisi (KDV) artışını yüzde 11’den yüzde 12’ye çıkarma kararı, piyasalarda büyük bir şaşkınlık yarattı. Daha yüksek vergi oranının yalnızca özel jetler ve lüks yatlar gibi üst düzey ürünlere uygulanacağı açıklaması, yatırımcılar için sürpriz oldu.
KDV Artışı Yalnızca Lüks Tüketimi Hedefliyor
Hükümetin Perşembe günü yaptığı açıklamada, belirli araç ve motosikletlerin de KDV’ye tabi olacağı belirtildi. Önceki açıklamalarda KDV artışının tüm alanlara yayılacağı ifade edilmişti. Bu nedenle, Prabowo Subianto’nun lüks tüketim ürünleri olarak tanımlanan özel jetler, lüks yatlar, lüks yolcu gemileri, lüks konutlar ve diğer benzeri ürünleri kapsayan bir vergi artışı duyurması, piyasalarda büyük bir şaşkınlık yarattı.
Bu vergi kapsamını sınırlama hamlesinin, Endonezyalıların harcama gücünü artırmayı hedeflediği düşünülüyor. Ancak, aynı zamanda ülkenin mali sağlığına dair endişeleri de artırdığı görülüyor; zira KDV, toplam vergi gelirlerinin yaklaşık dörtte birini oluşturuyor. Singapur’daki MUFG Bank Ltd.’de döviz stratejisti olarak görev yapan Lloyd Chan, bu durumu şu sözlerle değerlendirdi: “KDV’yi genel olarak değiştirmeme kararı, bu yıl için planlanan mali gelirleri azaltabilir. Bu durum, ABD doları endeksinde görülen mütevazı düşüşe rağmen, başlıca Asya para birimleri arasında en çok zayıflayan rupi üzerinde olumsuz bir etki yaratıyor olabilir.”