Güney Kore’de Tarihi Soruşturma ve Sıkıyönetim Gelişmeleri
Yonhap’ın haberine göre, Seul Batı Bölge Mahkemesi, üst düzey devlet görevlileri hakkında Yolsuzluk Soruşturma Ofisi (CIO) ile Emniyet Genel Müdürlüğü ve Savunma Bakanlığının ortaklaşa yürüttüğü soruşturma kapsamında tutuklama talebini kabul etti. Mahkeme, “ayaklanma” ve “görevi kötüye kullanma” şüphesiyle yürütülen soruşturmada Devlet Başkanı Yoon Suk Yeol için tutuklama emri çıkardı.
Mahkeme ayrıca, soruşturma makamlarının devlet başkanlığı konutunda arama yapma talebini de onayladı. Soruşturmacıların bu emirleri uygulamak için bir hafta süreleri bulunuyor. Soruşturmayı yürüten yetkililer, Yoon’u 18, 25 ve 29 Aralık’ta üç kez ifadeye çağırdı ancak Yoon’un bu çağrılara yanıt vermediği bildirildi. Bu nedenle, mahkeme yoluyla tutuklanması talep edilmişti.
Yoon’un avukatlarından Yun Gap-geun, CIO’nun “ayaklanma” şüphesiyle soruşturma yürütme yetkisine sahip olmadığını savunarak, mahkeme kararına karşı yasal girişimlerde bulunacaklarını açıkladı. Bu durum, Güney Kore tarihinde görevdeki bir devlet başkanı için ilk kez tutuklama emri çıkarılması anlamına geliyor.
Sıkıyönetim İlanı ve Sonrası
Devlet Başkanı Yoon Suk Yeol, 3 Aralık gecesi yaptığı televizyon konuşmasında, “muhalefetin devlet karşıtı aktivitelere karışması” gerekçesiyle sıkıyönetim ilan etti. Ancak, parlamentonun bu kararı oylayarak kaldırması ve ardından Bakanlar Kurulu tarafından onaylanmasıyla geri adım atıldı. Yoon, muhalefeti “hükümetin işlevini yerine getirmesini engellemekle” suçlayarak sıkıyönetimin amacının “Kuzey Kore yanlısı güçleri ortadan kaldırmak ve anayasal özgürlük düzenini korumak” olduğunu savundu.
Sıkıyönetim ilanının ardından Savunma Bakanlığı, ordudaki komutanlara toplantı talimatı vererek teyakkuzda olunması çağrısında bulundu. Ayrıca, “sıkıyönetim birlikleri” olarak görevlendirilen askerlerin Ulusal Meclis’e girdiği bildirildi. Ulusal Meclis’te yapılan acil oturumda sıkıyönetim kararının kaldırılmasına ilişkin önerge, 190 milletvekilinin oyuyla kabul edildi. Ulusal Meclis Başkanlığı Ofisi, sıkıyönetimin yapılan oylamanın ardından “hükümsüz” hale geldiğini duyurdu.
Bunun üzerine Bakanlar Kurulu’nu toplayan Yoon, kabinenin onayının ardından sıkıyönetimi sona erdirdiğini açıkladı. Ana muhalefetteki Demokrat Parti ve beş küçük muhalefet partisinin, sıkıyönetim ilanının anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle Yoon’un azli için Meclis’e sunduğu önerge, 7 Aralık’taki oylamada nitelikli çoğunluğa ulaşılamadığı için reddedildi. Ancak muhalefet partilerinin aynı gerekçe ile sunduğu ikinci önerge, 14 Aralık’taki oylamada nitelikli çoğunluk sağlanarak kabul edildi.
Meclis tarafından azli istenen Yoon, Anayasa Mahkemesi’nin vereceği karara kadar görevden geçici olarak uzaklaştırıldı ve yerine Başbakan Han Duck-soo vekaleten getirildi. Muhalefetin girişimiyle Ulusal Meclis’te 27 Aralık’ta yapılan oylamada, devlet başkanlığına vekalet eden Başbakan Han için de azil kararı alındı. Han’ın yerine devlet başkanlığı vekaletini Başbakan Yardımcısı ve Maliye Bakanı Choi Sang-mok üstlendi.