Kartlı Harcamalarda Düşüş ve Dezenflasyon Süreci
Sıkışma ve dezenflasyon süreci, Türkiye’de kartlı harcamaların hızla soğumasına yol açtı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre, 28 Şubat haftasında 375 milyar 516 milyon 867 bin lira olan kartlı harcamalar, 7 Mart haftasında 341 milyar 565 milyon 401 milyon liraya kadar geriledi. Bu durum, kartlı harcamalardaki yıllık değişim ortalamasını da etkiledi; önceki hafta yüzde 38,7 seviyesinde olan bu oran, 7 Mart haftasında yüzde 32,7’ye düştü.
Kuyum, Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) ve vergi hariç dört haftalık ortalamalarda ise yıllık değişim oranı yüzde 40’ı aştı. TCMB Başkanı Fatih Karahan, bu konu ile ilgili olarak yaptığı bir açıklamada, talep koşullarının dezenflasyon sürecini bozmasına izin vermeyeceklerini vurguladı. Kartla yapılan harcamaların Ocak ve Şubat aylarında zayıf bir seyre işaret ettiğini belirtti.
Karahan’ın açıklamalarından bazı önemli noktalar şöyle:
- “Dördüncü çeyreğe ait milli gelir verileri açıklanmadan, talep koşullarını anlayabilmek adına kartlı harcamalar, kredi büyümesi ve perakende satış gibi verileri takip ediyorduk.”
- “Söz konusu veriler, dördüncü çeyrekte talebin bir miktar dirençli olduğunu ancak dezenflasyonist seviyelerde olduğunu gösteriyordu.”
- “Şubat sonunda açıklanan büyüme verisi, talebin bizim tahminimizden daha güçlü olduğunu ortaya koydu.”
- “Kredi büyümesi, dördüncü çeyreğe göre daha ılımlı bir seyir izliyor.”
- “Kartla yapılan harcama verileri, Ocak ve Şubat aylarında daha zayıf bir performansa işaret ediyor.”
- “Dolayısıyla, ilk çeyreğe ilişkin mevcut talep göstergeleri, belirsizlik içermekle birlikte, tüketici harcamalarının bir önceki çeyrekte gözlenen artışın ardından daha ılımlı seyrettiğini ima ediyor.”
- “İlk çeyreğe ilişkin talep göstergelerinin birikmesiyle bu görünümü değerlendirmeye devam edeceğiz.”
- “Talep koşullarının dezenflasyon sürecini bozmasına izin vermeyeceğiz.”
Diğer yandan, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre, bankaların bireysel kredi kartı alacakları da yüzde 1,6 azalışla 1 trilyon 894 milyar 999 milyon liraya geriledi. Bu alacakların 661 milyar 399 milyon lirası taksitli, 1 trilyon 233 milyar 600 milyon lirası ise taksitsiz borçlardan oluşuyor.