Asgari Ücret Üzerine Değerlendirmeler
Ekonomi Muhabirleri Derneği (EMD) tarafından TÜRK-İŞ Genel Merkezi’nde gerçekleştirilen basın toplantısında, EMD Başkanı Mehmet Kaya’nın moderatörlüğünde basın mensuplarının soruları yanıtlandı. Toplantıda, kamuoyunda yaklaşık 5 aydır asgari ücretin gündemde olduğu vurgulandı. Atalay, uluslararası kuruluşlardan kredi derecelendirme kuruluşlarına, ekonomistlerden siyasi partilere kadar pek çok kesimin asgari ücretle ilgili görüşlerini paylaştığını belirtti.
Bu süreçte, bazı çevrelerin asgari ücretin 2025 yılı tahmini enflasyonu kadar artırılması gerektiği yönündeki düşüncelerine tepki gösteren Atalay, şunları ifade etti: “Bu ülkede birlikte yaşıyoruz. Bir yükü sadece bir kesimin üzerine yıkmak adil değil. Hükümetin ekonomi politikası var, ancak bunun yanında sosyal politikalarının da olması gerekiyor. Şu anda adil bir gelir dağılımı yok. MÜSİAD, ‘asgari ücret artışı yüzde 25’i geçmesin’ diyor. Fahiş fiyat artışları ve kira sorunları ortada. Asgari ücret enflasyona neden değil. Bunu nereden anlıyoruz? Bir senedir asgari ücrete zam gelmiyor, ama fiyatlar sürekli artmaya devam ediyor. IMF başta olmak üzere uluslararası kuruluşlar, asgari ücretin ne kadar artırılması gerektiği hakkında tavsiyelerde bulunuyorlar, ama onlar masada yoklar.”
Geçim Ücreti Olarak Asgari Ücret
Asgari ücretin kıdem tazminatı, işsizlik ödeneği ve Genel Sağlık Sigortası primi dahil 20’den fazla kalemi etkilediğine dikkat çeken Atalay, bu yönüyle asgari ücretin Türkiye’deki en büyük toplu iş sözleşmesi niteliğinde olduğunu vurguladı. Atalay, şunları kaydetti:
“Asgari ücret artık bir geçim ücretine dönüştü. Beş yıl önce asgari ücret belirlendiğinde, bu rakam şimdi geçim standartlarını karşılamaktan uzak. 17 bin lira olan bu ücretle bir hafta boyunca geçinmek mümkün mü? İşverenlerin, 17 bin lirayı gözlerinin önüne getirmeleri gerekiyor. Bir tarafta 12 bin lira emekli maaşı, diğer tarafta 17 bin lira asgari ücret var. Bu ülke, ekonomi politikasını oluştururken sosyal politikasını da göz önünde bulundurmalıdır.”
Sıkıntıların Paylaşılması Gerekiyor
Yeni yılda asgari ücretin ne kadar artırılması gerektiğine dair bir soru üzerine Atalay, “Hedef enflasyon mu, gerçekleşen enflasyon mu?” sorusuna yanıt vererek, “Her ikisini de katmıyorum. İkisi de doğru değil. Sıkıntıları birlikte paylaşmak durumundayız. Dar gelirlilerin üzerine yük bindirmenin mantığı yok.” dedi.
Köle Pazarı Eleştirisi
Atalay, 15 kişilik Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nda TÜRK-İŞ’in 5 kişi ile temsil edildiğini belirtti. Geçen yıl olduğu gibi bu yıl da TÜRK-İŞ heyetinde 4 işçinin yer alacağını, Ramazan Ağar başkanlığındaki heyette aşçı, kuaför, taşeron işçi ve basın mensubunun olacağını duyurdu. Türkiye’de asgari ücret seviyesini gerekçe göstererek fabrikalarını daha düşük ücretli ülkelere taşıyan işverenleri de eleştiren Atalay, “O işverenler, daha fazla kazanmanın peşinde. Gittikleri yerlerde 100 dolara, 150 dolara insanları çalıştırıyorlar. Orada bir köle pazarı var. Aynısını bu ülkede uygulamak mümkün değil. Türkiye’de köle pazarı dün de yoktu, bugün de olamaz, olmaması da gerekir.” şeklinde konuştu.