Asgari Ücrette Yeni Gelişmeler
Asgari ücretle ilgili üçüncü toplantı tarihi 19 Aralık olarak belirlendi. Bu durum, 7 milyondan fazla çalışanı doğrudan etkileyen asgari ücrete ek olarak, komşu ücret alanların sayısının artmasıyla birlikte, artışın ne kadar olacağına dair merakları da artırıyor. Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Servisi (DİSK-AR) tarafından hazırlanan Asgari Ücret Araştırması’na göre, Türkiye’de her 100 çalışandan 83’ü asgari ücrete komşu bir ücret alıyor. Ülkede çalışanların %83’ü, asgari ücretin %50 fazlası veya altında bir gelire sahip.
2024 yılı rakamları dikkate alındığında, bu ücret seviyesi yaklaşık 25 bin 500 liraya işaret ediyor. Mikro veri setlerinin geç yayımlanması nedeniyle, güncel veri yerine 2025 asgari ücret araştırmasında 2023 yılı Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Hanehalkı İşgücü Araştırması (HİA) mikro veri setinin kullanıldığı ifade edilmektedir. Araştırmada, “2023’teki eğilimin 2024’te de geçerli olduğunu söylemek mümkün” denilmektedir.
Ücretli Çalışanların Durumu
TÜİK verilerine göre, Türkiye’de ücret ve yevmiyeyle çalışan özel sektör işçileri toplamı 17 milyon 433 bin kişi olarak belirlenmiştir. 2023 yılında asgari ücret iki kez belirlenmiştir; Ocak 2023’te 8 bin 506,8 TL, Temmuz 2023’te ise 11 bin 402,32 TL olarak belirlenmiştir. 2023 yılı için ortalama net asgari ücret ise 9 bin 955 TL olarak kabul edilmektedir.
Ücretle çalışanların %43,6’sına denk gelen 7 milyon 593 bin kişi, 2023 yılı için asgari ücretin altında bir gelir aldığını beyan etmiştir. Yani, ücretle çalışanların 7 milyon 594 bini, asgari ücret veya altında çalıştıklarını ifade etmiştir. Asgari ücretin %5 fazlası ve altında çalışanlar, tüm ücretli çalışanların %47,8’ini, yani yaklaşık 8 milyon 300 bin kişiyi oluşturmaktadır.
Asgari Ücretin Uzaklarında Kalan Çalışanlar
Araştırmaya göre, 2023 yılında yıllık ortalama asgari ücretin yaklaşık yarısı olan 4 bin 500 TL ve daha az bir ücretle çalışanların sayısı 1 milyon 595 bin kişi olmuştur. Ülkede 7,6 milyon işçi asgari ücrete erişememektedir. Ücretlilerin asgari ücrete komşuluğu açısından bakıldığında, 8,5 milyon işçinin asgari ücretin altında ve civarında bir gelir elde ettiği görülmektedir.
Asgari ücret civarında ücret alanlar da dahil edildiğinde, yani asgari ücretin %10 fazlası ve altında çalışanlar da hesaba katıldığında, 8,5 milyon işçi asgari ücret civarında veya altında bir gelirle yaşamlarını sürdürmektedir. Ücretli çalışanların %83’ü, yani 14,4 milyon kişi asgari ücretin %50 fazlası veya altında bir gelir alıyor. Bu rakam, 2023 yılında yaklaşık 14 bin 500 lira seviyesindeydi. 2024 yılı için ise bu rakam 25 bin 500 lira seviyesine işaret etmektedir.
Tüm ücretli çalışanların %92,5’i, yani 16,1 milyon kişi, asgari ücretin altı ile asgari ücretin 2 katı arasında bir gelir elde etmektedir. 17,4 milyon işçinin yalnızca %7,5’i ise asgari ücretin 2 katından daha fazla gelir elde etmektedir.