Azerbaycan’da İklim Değişikliği Konferansı ve Nükleer Enerjinin Önemi
Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 29. Taraflar Konferansı’nda (COP29), 2050 yılına kadar net sıfır emisyon hedefine ulaşmanın yolları masaya yatırıldı. Bu bağlamda, nükleer enerjinin rolü bir kez daha vurgulandı. Geçtiğimiz yıl Dubai’de düzenlenen COP28’de, ABD’nin öncülüğünde Fransa, Japonya ve Güney Kore gibi nükleer enerji alanında öncü ülkelerin imzaladığı “Nükleer Enerjiyi Üç Katına Çıkarma Deklarasyonu”na bu yıl 6 yeni ülke daha katıldı. Bu ülkeler arasında Türkiye de yer aldı.
Hedef: Net Sıfır Emisyon
Bu deklarasyon, nükleer enerjinin elektrik üretimindeki payının artırılmasına yönelik küresel hedeflerin merkezinde yer alıyor. Türkiye, bu imza ile birlikte diğer ülkelerle ortaklaşa küresel nükleer enerji kurulu gücünü 2020 yılına kıyasla 2050 yılına kadar üç katına çıkarma taahhüdünde bulundu.
Nükleer Enerjinin Kilit Rolü
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, bu konuyla ilgili yaptığı değerlendirmede, dünyanın 2050 yılında net sıfır emisyon hedefine ulaşabilmesi ve küresel sıcaklık artışını 1,5 derece ile sınırlı tutabilmesi için nükleer enerjinin kritik bir rol oynadığını belirtti. Bayraktar, “Geçtiğimiz yıl Dubai’de düzenlenen COP28’de ABD’nin liderliğinde 25 ülke ‘Nükleer Enerjiyi Üç Katına Çıkarma Deklarasyonu’nu imzalamıştı. Türkiye olarak, Bakü’deki COP29 sürecinde bu deklarasyona imza atan ülkeler arasına dahil olduk. Şu an bildirgeyi onaylayan ülke sayısı 31’e yükseldi. Bu deklarasyon, teknoloji gelişimi, insan kapasitesinin artırılması ve finansman olanaklarının genişletilmesi gibi alanlarda da önemli katkılar sağlayacaktır.” ifadelerini kullandı.
Hedef: 20.000 MW Kurulu Güç
Türkiye’nin nükleer enerji alanında iddialı bir programı olduğuna dikkat çeken Bakan Bayraktar, “Ülkemizde şu anda inşa edilmekte olan Akkuyu Nükleer Santrali, toplam kapasitesi 4,8 GW ile bu yolculukta önemli bir dönüm noktasını temsil ediyor. Dört ünitenin 2028 yılı sonuna kadar devreye alınmasını planlıyoruz. Bu santral faaliyete geçtiğinde, ülkemizin elektrik ihtiyacının %10’unu tek başına karşılayabilecek.” dedi. Bakan Bayraktar, ayrıca Sinop ve Trakya bölgelerinde iki yeni nükleer santral inşa etmeyi ve büyük nükleer santrallerin yanına yeni nesil küçük modüler reaktörleri de eklemeyi hedeflediklerini ifade etti. “2050 yılına kadar 20 GW nükleer kurulu gücümüzü devreye alarak net sıfır emisyon hedefine katkı sağlayacağımıza inanıyoruz.” şeklinde ekledi.
Küresel Hedef: 1.200 GW
Dünya genelinde şu anda 31 ülkede toplam 415 nükleer santral bulunmaktadır. Bu santrallerin toplam nükleer enerji kurulu gücü ise yaklaşık 400 GW seviyesindedir. Büyük hedef, 2050 yılına kadar bu kapasiteyi 1.200 GW’a çıkarmaktır. Deklarasyona taraf olan ülkeler, hedeflerini de açıklamaya başladılar. ABD, COP29 sürecinde bu kapsamda bir yol haritası duyurdu ve nükleer kurulu gücüne 200 GW ekleyeceğini belirtti. Bu süreçte, küçük modüler reaktörlerin önemli bir yer tutacağı vurgulandı. Ayrıca, birçok küresel şirket de elektrik ihtiyacının karbonsuzlaşması için nükleer enerji planlarını dünya kamuoyuna sunmaktadır.