Uluslararası Para Fonu (IMF), internet sitesinde yayımladığı “Uluslararası Rezerv Sisteminde Dolar Hakimiyeti: Bir Güncelleme” başlıklı makalede, küresel ekonomide doların baskın rolünün giderek zayıfladığını ve Çin yuanı gibi para birimlerinin payının arttığını belirtti.
Farklı Para Birimlerine Geçiş
Makalede, ABD dolarının küresel döviz rezervlerinde geleneksel olmayan para birimlerine karşı zemin kaybettiği ifade edildi. Doların küresel ekonominin merkezi olma konumunun, ekonomik parçalanma ve küresel faaliyetlerin farklılaşmasıyla birlikte bazı ülkelerin diğer uluslararası para birimlerine yönelmesine neden olduğu açıklandı.
IMF’nin Resmi Döviz Rezervlerinin Döviz Kompozisyonu (COFER) verilerine göre, doların merkez bankaları ve hükümetlerin rezervlerindeki payı kademeli olarak azalmaya devam ediyor. Bu durum, küresel rezerv sisteminde doların eskisi kadar baskın olmadığını ortaya koyuyor.
Doların Rolünde Azalma ve Yeni Para Birimleri
Son 20 yılda ABD dolarının küresel rolünde azalma gözlemlenirken, avro, yen ve sterlin gibi “büyük” para birimlerinin payında ise belirgin bir artış görülmedi. Bunun yerine, Avustralya doları, Kanada doları, Çin yuanı, Güney Kore wonu, Singapur doları ve İskandinav para birimlerinin bu boşluğu doldurduğu belirtildi.
Çin yuanı da bu süreçte önemli bir pazar payı kazanmış durumda. Yuanın kazandığı pazar payının, doların küresel rezervlerdeki payındaki düşüşün dörtte birine tekabül ettiği kaydedildi. Çin hükümeti, yuanın uluslararasılaşmasını desteklemek amacıyla çeşitli politikalar geliştirmekte, bu politikalar arasında sınır ötesi ödeme sistemlerinin geliştirilmesi ve dijital yuanın pilot uygulamaları da yer alıyor.
Doların Azalan Hakimiyeti ve Altına Yönelim
Makale, ABD’nin uyguladığı mali yaptırımların da merkez bankalarının rezerv portföylerinde değişikliğe gitmesine neden olduğunu vurguluyor. Bu süreçte, merkez bankalarının yaptırım riski taşımayan altına yöneldikleri ve bu talebin küresel ekonomik belirsizliklere ve jeopolitik risklere yanıt olarak arttığı belirtiliyor.
Ancak, makalede altının rezervlerdeki payının tarihsel olarak hala düşük olduğuna dikkat çekilerek, bu eğilimin abartılmaması gerektiği uyarısı yapılıyor.
Sonuç olarak, makalede, doların küresel hakimiyetinden kademeli olarak uzaklaşıldığı ve dijital ticaret teknolojilerinin sunduğu fırsatlar sayesinde geleneksel olmayan para birimlerinin küresel rezervlerdeki rolünün arttığına işaret ediliyor.