Göbeklitepe: Kutsal Bir Mekanın Gizemi
“Göbeklitepe: Kutsal Bir Mekanın Gizemi” adlı sergi, Türkiye’nin kültürel mirasını tanıtmak ve paylaşmak amacıyla Kültür ve Turizm Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Türkiye’nin Roma Büyükelçiliği, Büyükelçilik Kültür ve Tanıtma Müşavirliği ile İtalya Kültür Bakanlığı, Kolezyum ve Roma Forumu Arkeolojik Sahası Direktörlüğü ve Türk Hava Yolları’nın (THY) değerli katkılarıyla ziyaretçilerle buluştu.
Serginin açılış töreninde, Kolezyum ve Roma Forumu Arkeolojik Sahası’nın direktörü Alfonsina Russo ev sahipliği yaptı. Açılışa; Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Gökhan Yazgı, İtalya Temsilciler Meclisi Kültür Komisyonu Başkanı Milletvekili Federico Mollicone, Türkiye’nin Roma Büyükelçisi Ömer Gücük ve Türkiye’nin Vatikan Büyükelçisi Ufuk Ulutaş gibi önemli isimler katıldı. Ayrıca, İtalyan basını da serginin açılışına büyük bir ilgi gösterdi.
Açılışta bir konuşma yapan Bakan Yardımcısı Yazgı, Göbeklitepe’yi İtalyan halkıyla ve Roma’yı ziyaret eden dünya vatandaşlarıyla buluşturmanın verdiği mutluluğu dile getirdi. Yazgı, “Yüzyıllar boyunca dünyanın merkezi olarak kabul edilen Roma’nın simgesi olan Kolezyum’un görkemli atmosferinde, insan medeniyetinin en önemli dönüm noktalarına ev sahipliği yapmış olan Göbeklitepe’nin derin ve kadim tarihini sizlerle buluşturuyoruz.” ifadelerini kullandı.
İtalya Temsilciler Meclisi Kültür Komisyonu Başkanı Mollicone ise Ankara’da TUSAŞ’a yönelik gerçekleştirilen terör saldırısına atıfta bulunarak, komisyonu ve kendi adına en içten taziye dileklerini iletti ve terörün her türlüsünü kınadıklarını belirtti. Ardından, Bakan Yardımcısı Yazgı, Büyükelçi Gücük, Mollicone ve Russo, serginin açılış kurdelesini keserek bu anlamlı etkinliği resmi olarak başlattılar.
Yazgı ve beraberindekiler, sergi hakkında bilgi almak için Russo ile görüşürken, Prof. Dr. Necmi Karul, İtalyan konuklara Göbeklitepe hakkında bilgi verdi. 12 bin yıllık geçmişiyle dünyanın en eski tapınağı olarak kabul edilen Göbeklitepe, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu’nun (UNESCO) Dünya Mirası Listesi’nde de yer alıyor. Sergide, Göbeklitepe’deki üç eserin taştan birebir ölçülerdeki replikaları ve Göbeklitepe Karşılama Merkezi’nde gösterilen filmlerin İtalyanca alt yazılı kısaltılmış versiyonu ziyaretçilere sunuldu.
Açılışta, Türk ve İtalyan mutfaklarından yaprak sarma, mercimek köfte, baklava, lokum gibi lezzetler ikram edildi. Kolezyum’daki bu etkileyici sergi, 2 Mart 2025 tarihine kadar açık kalacak.
Bir Kardeşlik Projesi
“Bu yapıları birbiriyle artık kardeş yapılar haline dönüştürmeye çalıştık.” şeklinde bir değerlendirmede bulunan Bakan Yardımcısı Yazgı, Göbeklitepe’nin UNESCO dünya mirası açısından son derece önemli bir alan olduğunu belirtti. Yazgı, binlerce turistin ziyaret ettiği Göbeklitepe’yi, dünyada binlerce kişi tarafından gezilen Kolezyum gibi özel bir mekâna taşımanın mutluluğunu yaşadıklarını ifade etti.
Yazgı, “Göbeklitepe ve Kolezyum, dünya literatüründe, UNESCO Dünya Mirası’nda çok önemli yere sahip olan iki yapı. Bu yapıları birbiriyle artık kardeş yapılar haline dönüştürmeye çalıştık. Neden? Tarihin sıfır noktası dediğimiz Göbeklitepe ve Roma’nın en önemli yapılarından bir tanesi olan Kolezyum, birbiriyle etkileşim halinde. Günlük yaklaşık 30 bin kişinin gezdiği bu özel yerde, buraya gelen turistlere Göbeklitepe’nin ne kadar özel bir yer olduğunu göstermek için İtalyan makamlarıyla gerçekleştirdiğimiz bu güzel projede şimdi beraberiz.” dedi.
Yazgı, bu organizasyonda emeği geçen Direktör Russo ve Büyükelçi Gücük’e teşekkür etti.
Göbeklitepe’nin Milyonlarla Buluşması
Kültür Komisyonu Başkanı Mollicone, bu etkinliği kültürel diplomasi sentezi olarak nitelendirerek, “İtalya ve Türkiye, Kolezyum gibi büyüleyici bir yerde bir araya geldi. Zamanı ve mekanı aşan bu birliktelik içerisinde arkeolojik ve kültürel diplomasi doğuyor ve onaylanıyor.” dedi.
Kolezyum ve Roma Forumu Arkeolojik Sahası Direktörü Russo, sergiyi antik ve olağanüstü bir arkeolojik alanda açmanın büyük bir memnuniyet kaynağı olduğunu belirtti. Russo, “Kolezyum, geçen yıl İtalya’nın dışında dünyanın dört bir yanından gelen 12,5 milyon kişi tarafından ziyaret edildi. Serginin açık olacağı süre boyunca yani bugünden, 2 Mart 2025 tarihine kadar milyonlarca kişi tarafından ziyaret edilecek. Bu insanlar, dünyanın pek çok farklı ülkesinden ve İtalya’nın içinden gelen ziyaretçiler olacak.” ifadelerini kullandı.
Başarılı Bir Tasarım
Taş Tepeler Projesi yürütücüsü Prof. Dr. Necmi Karul, sergiye ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:
“Kolezyum’da olmasının birçok anlamı var. Kuşkusuz dünyanın en çok bilinen ve ilgi çeken yerlerinden biri olan Kolezyum, Göbeklitepe sergisinin burada yer alması, coğrafyamızdaki arkeolojik alanların uluslararası platformda buluşması açısından son derece önemli. Her iki mekan, kendi dönemlerinde insanları büyük kalabalıklar halinde bir araya getiren yerlerdir. Farklı anlamları olsa da benzer bir misyona sahip iki mekan. Bu defa Kolezyum, Göbeklitepe’ye ev sahipliği yapıyor.”
Karul, UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan bu iki mekanın buluşmasının Roma ile başlayıp, Avrupa’nın diğer şehirlerine yayılmasını umduğunu ifade ederek, “Türkiye Kültür ve Turizm Bakanlığının böyle bir stratejisi var. Gelecek yıllarda Avrupa’nın başka kentlerinde, Uzak Doğu’da sergiler yapmayı planlıyoruz. Dolayısıyla bunun startı Roma’da, çok anlamlı bir yerde, Kolezyum’da verilmiş oldu. Serginin tasarımı gerçekten başarılı. İlgi uyandıracak bir yer. Öğretici bir içeriğe sahip. Aynı zamanda ziyaretçilere dağıtılmak üzere bir katalog hazırlandı. Bu buluşmanın anlamlı olduğunu, içimize sinen bir sergi olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim.” dedi.