Anadolu’nun en değerli kültürel miraslarından biri olan Marcus Aurelius heykeli, tam 65 yıl aradan sonra Türkiye’ye döndü. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, süreci “tarihi bir zafer” olarak duyurdu. Roma İmparatoru Marcus Aurelius’u tasvir eden bu eşsiz eser, 1960’lı yıllarda Burdur’un Boubon Antik Kenti’nden kaçırılmıştı.
ABD’deki müzeden Türkiye’ye iade
Heykel, yıllarca ABD’nin Cleveland Sanat Müzesi‘nde sergilendi. Ancak Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 2021’de başlattığı uluslararası girişimler, New York Manhattan Savcılığı ve ABD İç Güvenlik Soruşturmaları Birimi ile yürütülen ortak çalışma sonucunda başarıya ulaştı.
Bilimsel analizler, arşiv belgeleri ve tanık ifadeleri, heykelin Boubon kökenli olduğunu net biçimde ortaya koydu. ABD’li makamlar da bu kanıtlar karşısında iade kararını kabul etti.
Mahkemeyi bilimle kazandık
Heykelin iadesi için yalnızca hukuki değil, arkeometrik ve jeolojik analizler de devreye sokuldu. Almanya’daki Curt Engelhorn Arkeometri Merkezi’nde yapılan testler, eserin Boubon topraklarında gömülü kaldığını doğruladı. Ayrıca heykelin ayak izlerinin Boubon’daki kaideyle birebir örtüştüğü kanıtlandı.
En kritik anlardan biri, heykele referans olacak toprak örneğinin çıkarılamaması olmuştu. Kaçakçılıkla Mücadele Dairesi Başkanı Zeynep Boz’un aktardığına göre, restoratörlerin büyük çabaları sonucu tırnakla kazınarak alınan toprak örneği, eserin Anadolu kökenli olduğunu kesinleştirdi.
Cleveland Müzesi geri adım attı
Bütün bu bilimsel kanıtların ardından Cleveland Sanat Müzesi, New York Yüksek Mahkemesi’ndeki davasından vazgeçti ve Marcus Aurelius heykelinin iadesini kabul etti.
Bakan Ersoy: “Tarihî bir mücadeleydi, başardık”
Bakan Mehmet Nuri Ersoy sosyal medya paylaşımında şu ifadeleri kullandı:
“Uzun soluklu bir mücadeleydi. Biz haklıydık, kararlıydık, sabırlıydık ve kazandık… Tırnaklarımızla kazıyarak gereken delilleri topladık! Ve ‘Filozof İmparator’ Marcus Aurelius’u ait olduğu topraklara geri getirdik.”
Heykel, çok yakında Ankara’da açılacak özel bir sergide halkla buluşturulacak.
Marcus Aurelius kimdir?
Marcus Aurelius, MS 2. yüzyılda Roma İmparatorluğu’nu yönetmiş, aynı zamanda stoacı bir filozof olarak tarihe geçmiş önemli bir isimdir. Heykel, onun sadece bir lider değil, aynı zamanda düşünür yönünü de öne çıkaran nadir sanat eserlerinden biri olarak kabul ediliyor.
