ABD ve İngiltere başta olmak üzere sekiz ülkede yapılan yeni bir çalışmaya göre, aşırı işlenmiş gıdaları yoğun tüketen bireylerde erken ölüm riski anlamlı şekilde artabilir.
American Journal of Preventive Medicine dergisinde yayımlanan kapsamlı bir araştırma, sık tüketilen aşırı işlenmiş gıdaların insan sağlığı üzerindeki etkilerini mercek altına aldı. Gazlı içecekler, paketli tatlılar, dondurma, mısır gevrekleri ve işlenmiş et ürünleri gibi gıdaların erken ölümlerle ilişkilendirilebileceği öne sürüldü.
Sekiz Ülkede Yapılan Ölüm ve Beslenme Verisi Analizi
Araştırma kapsamında Avustralya, Brezilya, Kanada, Şili, Kolombiya, Meksika, İngiltere ve ABD‘ye ait ölüm istatistikleri ve bireylerin beslenme alışkanlıkları üzerine yapılan anketler analiz edildi. Özellikle İngiltere ve ABD gibi ülkelerde toplam kalori alımının %50’sinden fazlası aşırı işlenmiş gıdalardan geliyor.
Bu ülkelerde, erken ölümlerin yaklaşık %14’ünün bu gıdalarla bağlantılı olabileceği tahmin ediliyor. Buna karşılık, Brezilya ve Kolombiya gibi daha az işlenmiş gıda tüketen ülkelerde bu oran %4 seviyesinde.
Aşırı İşlenmiş Gıdaların Tanımı
Araştırmacılar, işlenmiş gıdaların tat, doku ve görünümünü artırmak amacıyla kimyasal katkı maddeleri, renklendiriciler ve yapay tatlandırıcılar içerdiğini belirtiyor. Bu maddelerin uzun vadeli etkilerinin hâlâ tam olarak anlaşılmadığı da raporda vurgulanıyor.
Bilimsel Uyarı: Nedensellik Net Değil
Araştırmaya ilişkin görüş bildiren uygulamalı istatistik profesörü Kevin McConway, çalışmanın birçok matematiksel varsayıma dayandığını, bu nedenle sonuçlar konusunda temkinli olunması gerektiğini söylüyor.
“Bu tür bir çalışmada kesin nedensellik kurmak zordur. Aşırı işlenmiş gıdaların sağlığı hangi mekanizmalarla etkilediği halen net değil,” diyen McConway, verilerin modelleme yoluyla oluşturulduğunu ve dolayısıyla mutlak sonuç olarak kabul edilmemesi gerektiğini ifade ediyor.
Ne Yapmalı?
Uzmanlar, daha fazla bilimsel kanıt elde edilene kadar aşırı işlenmiş gıdaların ölçülü tüketilmesi, taze ve doğal ürünlere yönelinmesi gerektiği konusunda fikir birliğinde.