Hollanda’nın Eindhoven kentinde düzenlenen 2025 Hollanda Tasarım Haftası kapsamında sergilenen Umbra alanı, sürdürülebilir mimari ve yenilikçi enerji çözümlerini bir araya getiren çarpıcı bir örnek olarak öne çıktı. Gündüzleri serinletici gölge sağlayan, geceleri ise atmosferik aydınlatma sunan bu yapı, esnek organik fotovoltaik (OPV) güneş hücreleri ile donatılmış yeni bir teknik tekstil olan heliotex teknolojisini tanıttı.
Daha önce Suntex olarak bilinen bu yenilikçi malzeme, Studio Pauline van Dongen ve Hollanda merkezli Tentech şirketinin dört yıllık Ar-Ge iş birliği sonucunda geliştirildi. Proje, tekstil mühendisliğiyle güneş enerjisi teknolojisini birleştirerek enerji üreten akıllı yüzeyler yaratmayı amaçlıyor.
Tekstil entegre PV Hollanda’da aktif kullanıma geçti
Umbra Pavyonu, 40 m² alana yayılan ve 9,6 metre yüksekliğinde gölgelikli bir yapı olarak tasarlandı. Yapı, toplam 8 m² yüzeye sahip 150 adet ASCA GmbH & Co üretimi OPV modülünden oluşuyor ve 53 W/m² çıkış gücü sağlıyor. Enerji depolama için Wattsun tarafından sağlanan 3 kWh’lik batarya sistemi kullanılıyor. Sistem, onlarca LED ışık ve farklı renklerde dört programlanabilir spot ışığı çalıştırarak alanın gece aydınlatmasını sağlıyor.
Geri dönüştürülmüş malzemeden yüksek dayanımlı enerji tekstili
Geliştiricilerin açıklamasına göre heliotex, hava koşullarına ve UV ışınlarına dayanıklı geri dönüştürülmüş polyester (rPET) ipliklerden üretiliyor. Bu sayede çevre dostu, dayanıklı ve esnek bir mimari tekstil haline geliyor. Heliotex; festival çadırları, geçici barınaklar, gölgelik kanopiler ve bina cepheleri gibi çok çeşitli uygulama alanlarında kullanılabiliyor.
Yaklaşık 500 gr/m² ağırlığındaki bu tekstil paneller, farklı boyut, şekil, iplik türü, renk ve dokuma desenlerinde özelleştirilebiliyor. Ayrıca modüler yapısı sayesinde, güneş modüllerinin yükseltilmesi veya değiştirilmesi gerektiğinde kolayca ayrılabiliyor.
Avrupa destekli üretim süreci geliştiriliyor
Studio Pauline van Dongen’in açıklamasına göre, Danimarka ve Almanya’dan ortakların katılımıyla Eurostars tarafından finanse edilen yeni bir proje kapsamında heliotex’in endüstriyel üretim hattı geliştiriliyor. Bu süreç, malzemenin yalnızca prototip düzeyinde değil, ticari ölçekte de kullanılabilmesine olanak sağlayacak.
Küresel ölçekte entegre güneş tekstili projeleri artıyor
Heliotex teknolojisi, sürdürülebilir mimarideki “enerji pozitif yapı” anlayışını güçlendirirken, bu yaklaşımın yalnızca Hollanda ile sınırlı kalmadığı da görülüyor. Bu yılın başlarında ABD’deki Cornell Üniversitesi araştırmacıları, çadırlar ve stadyum kanopileri gibi büyük ölçekli yapılarda kullanılabilecek entegre PV cihazlarına sahip çift eksenli bir kanopi projesi duyurmuştu.