NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, bu yıl NATO’nun 32 üyesinden rekor sayıda 23’ünün Batılı askeri ittifakın savunma harcama hedefini karşıladığını duyurdu. Bu rakam, 2021’de sadece altı ülkenin hedefi tutturduğu döneme göre yaklaşık dört kat artış gösteriyor. Bu artış, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in 2022’de Ukrayna’ya yönelik tam kapsamlı işgalinin ardından gerçekleşti.
Avrupa Güvenliği İçin Artan Harcamalar
Stoltenberg, Washington’daki Wilson Center araştırma grubunda yaptığı konuşmada, “Avrupalılar, birkaç yıl öncesine göre kolektif güvenlikleri için daha fazla şey yapıyorlar,” dedi. Konuşmanın ardından Stoltenberg, Beyaz Saray’da ABD Başkanı Joe Biden ile bir araya geldi. Biden, Stoltenberg’in görev süresince NATO’nun “daha büyük, daha güçlü ve daha birleşik” hale geldiğini belirtti.
NATO’nun Doğu Kanadının Güçlendirilmesi
Biden, Stoltenberg’i “dostum” olarak nitelendirerek, görev süresi Ekim ayında dolacak olan Stoltenberg’in bir dönem daha görevde kalmasını dilediğini ifade etti. Biden, “Birlikte, Avrupa’da Rus saldırganlığını caydırdık,” dedi. “NATO’nun doğu kanadını güçlendirdik ve NATO topraklarının her bir karışını savunacağımızı netleştirdik.”
NATO üyeleri, geçen yıl GDP’lerinin en az %2’sini savunmaya ayırma konusunda anlaşmışlardı. Bu harcama artışı, Ukrayna’daki savaşla ilgili endişeleri yansıtıyor. Polonya, %4’ü aşan harcamalarıyla ve Rusya’ya sınırı olan küçük Estonya, bu yıl savunma harcamalarında ABD’nin önünde yer alıyor.
Savunma Harcamalarında Büyük Artış
NATO’nun Pazartesi günü yayımladığı tahmini verilere göre, Avrupa müttefikleri ve Kanada’daki savunma harcamaları bu yıl yalnızca %18 oranında arttı, bu da on yıllardır görülen en büyük artış. Bazı ülkeler, eski Başkan Donald Trump’ın yeniden seçilmesi olasılığından da endişe duyuyor. Trump, birçok NATO müttefikini ABD askeri harcamalarından yararlanmakla suçlamış ve savunma harcama hedeflerini karşılamayan NATO üyelerini savunmayacağını belirtmişti.
Stoltenberg, “Değişen ABD yönetimleri, NATO müttefiklerinin çok az harcama yaptığına dair kesinlikle geçerli bir noktaya sahipti,” dedi. “İyi haber şu ki, bu durum değişiyor.”
NATO Zirvesi ve Ukrayna’nın Durumu
Stoltenberg’in ziyareti, önümüzdeki ay Washington’da yapılacak ve kritik öneme sahip olması beklenen NATO liderleri zirvesinin zeminini hazırlıyor. Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından NATO güç ve büyüklük açısından güçlendi, İsveç ve Finlandiya da NATO’ya katıldı. Zirvenin odak noktası, NATO ve NATO üyesi hükümetlerin Ukrayna’ya neler yapabileceği olacak. Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskyy’nin ülkesini NATO’ya alma çağrılarına, savaş devam ettiği sürece karşı çıkılıyor.
Stoltenberg, Ukrayna’yı desteklemek için NATO’nun çabalarına dikkat çekti. Bu çabalar, NATO’nun Ukrayna için üyelik sürecini hızlandırmasını ve NATO ülkelerinin Ukrayna ordusuna güncellenmiş silahlar ve eğitim sağlamasını içeriyor. ABD, Ukrayna’ya F-16 savaş uçakları sağlıyor ve Ukraynalı pilotları bu ileri teknolojili uçaklarda eğitim almaları için ABD’ye getiriyor.
NATO Üyeliği ve Ukrayna’nın Geleceği
Stoltenberg, “Amaç, onları üyeliğe o kadar yaklaştırmak ki, zaman geldiğinde ve uzlaşı sağlandığında, hemen üye olabilirler,” dedi. NATO Genel Sekreteri, Rusya’nın saldırılarının nasıl sonuçlanırsa sonuçlansın, Ukrayna’yı NATO’ya almak, Putin’i gelecekte Ukrayna’yı tekrar fethetmeye çalışmaktan caydıracağını söyledi. “Savaş bittiğinde, Ukrayna’nın NATO üyeliği, savaşın gerçekten sona erdiğini garanti eder,” dedi.
