Donald Trump’ın İlk Gününde Aldığı Kararlar
ABD’nin 47. başkanı olarak göreve başlayan Donald Trump, başkanlığının ilk saatlerinde bir dizi kararname imzalayarak dikkatleri üzerine çekti. Beklendiği gibi, Trump, komşu ülkelerle olan ticaret ilişkilerine yönelik sert adımlar atarak, başkanlık döneminin ilk gününde küresel ticareti etkileyecek politikalar açıkladı. Daha önce Meksika ve Kanada’ya yönelik yüzde 25 gümrük tarifesi tehdidinde bulunan Trump, bu uygulamanın 1 Şubat itibarıyla hayata geçirileceğini duyurdu. Nafta’nın yerini alan ABD-Meksika-Kanada Anlaşması, 1,8 trilyon dolarlık mal ve hizmet ticaretinin daha serbest bir şekilde gerçekleşmesini sağlıyordu. Trump’ın imzaladığı ilk gün kararlarında, Çin’e yönelik tarifelerin henüz yer almadığı görülse de, başkan yaptığı açıklamalarda Çin’in Panama Kanalı üzerindeki etkisi ve fentanil kimyasalları ihracatındaki rolü nedeniyle gümrük tarifesi uygulama niyetinde olduğunu belirtti. Ayrıca, sosyal medya uygulaması TikTok’un ABD biriminin satışı için süreyi uzatarak, Pekin’in bu süreci engellemesi durumunda tarife getirme tehdidinde bulundu. İşte Trump’ın ilk gününde aldığı kararlar ve verdiği mesajlar:
Ticaret ve Ekonomi
TikTok: Trump, Adalet Bakanlığına TikTok’u ülke genelinde yasaklayan yasanın 75 günlüğüne uygulanmaması yönünde talimat verdi. Oval Ofis’teki ilk imza töreninde birçok başkanlık kararnamesine imza atan Trump, TikTok yasağının ertelenmesine dair bir kararnameye de yer verdi. Beyaz Saray’ın internet sitesinde yayımlanan bu kararnamede, TikTok’un milyonlarca Amerikalı tarafından kullanılan önemli bir iletişim platformu olduğu ve aniden kapatılmasının ulusal güvenliği tehdit edebileceği vurgulandı.
Tarife Uygulamaları
Trump, Kanada ve Meksika’ya gümrük vergisi uygulanacağını duyurdu. Çin’e henüz tarife açıklamayan Trump, Pekin yönetiminin önceki Trump döneminde imzalanan anlaşmaya uyup uymadığını araştıracaklarını belirtti. Küresel tarife açıklaması sonrasında doların sert bir düşüş yaşadığı gözlemlenirken, Kanada ve Meksika tarifeleriyle birlikte dolar değer kazandı.
Dış Gelir Servisi
Trump, gümrük vergilerini toplamak amacıyla bir Dış Gelir Servisi kuracağını açıkladı ve “Hazinemize yabancı kaynaklardan büyük miktarda para akışı olacak” dedi. Trump, “Diğer ülkeleri zenginleştirmek yerine, vatandaşlarımızı zenginleştirmek için yabancı ülkelere gümrük vergisi ve vergi uygulayacağız” şeklinde konuştu.
Enflasyonla Mücadele
Trump, konut maliyeti ve arzı, sağlık harcamalarının azaltılması ve enerji fiyatlarını artıran iklim politikalarının kaldırılması gibi “acil fiyat düzenlemeleri” için ilgili departmanlara ve kurumlara talimat verdi.
Aflar
Seçim kampanyası sırasında dile getirdiği vaadini yerine getirerek, 6 Ocak Kongre baskını olaylarına karışan veya ceza almış yaklaşık 1.600 kişi için af kararnamesi çıkardı.
Göç Politikaları
Trump, göç politikasında köklü değişiklikler yapacağını belirterek, hem yasal hem de yasadışı göçe yeni sınırlar getirecek bir dizi kararname imzaladı. Güney sınırında ulusal acil durum ilan eden Trump, “sınır güvenliğini sağlamak” amacıyla silahlı kuvvetleri görevlendireceğini açıkladı. Ayrıca, ABD-Meksika sınırına, ilk döneminde başlatılan bir duvarın tamamlanmasını istedi.
Vatandaşlık Düzenlemeleri
Trump, ülkede yasal olarak bulunmayanların yanı sıra, geçici olarak bulunan turistler, öğrenciler ve çalışma vizesi sahiplerinin çocuklarına doğuştan otomatik vatandaşlık verilmesini sona erdirmeyi hedefleyen bir kararname imzaladı.
Sınır Dışı İşlemleri
Trump, hükümetin “milyonlarca suçlu yabancıyı geldikleri yerlere geri gönderme sürecine” başlayacağını duyurdu. Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza ile Gümrük ve Sınır Koruma memurlarına sınır dışı işlemleri gerçekleştirmeleri için yeni yetkiler vermesi bekleniyor.
İdam Cezası
Beyaz Saray, Adalet Bakanlığı’nın “Amerikalıları yaralayan ve öldüren yasadışı göçmenler” için idam cezası isteyeceğini açıkladı.
Kartel Tanımlamaları
Trump, MS-13 ve Tren de Aragua çeteleri ile birlikte sınırdan uyuşturucu kaçakçılığından sorumlu Meksikalı kartelleri yabancı terör örgütleri olarak tanımlamak amacıyla harekete geçti. Bu çetelerin üyelerini sınır dışı etmek için 1798 tarihli Yabancı Düşmanlar Yasası’nı kullanmayı planlıyor.
Enerji ve İklim Politikaları
Trump, yerli enerji üretimini artırmak ve Biden dönemine ait iklim değişikliğiyle mücadele politikalarını geri almak amacıyla acil durum yetkilerine başvuracak. Beyaz Saray belgelerinde, Biden’ın iklim politikalarına son vererek, gerekli izinleri kolaylaştırarak Amerikan enerjisini serbest bırakmayı hedeflediği belirtiliyor.
- Offshore Enerji Faaliyetleri: Trump, açık denizler ve Alaska da dahil olmak üzere daha fazla alanı petrol ve gaz aramalarına açmayı planlıyor. “Sondaj yapacağız, bebeğim, sondaj” diyerek bu konudaki kararlılığını ifade etti.
- Enerji Verimliliği: Trump, banyolar, tuvaletler, çamaşır makineleri gibi ürünlerin verimliliğini artırmayı hedefleyen çeşitli düzenlemeleri gevşetmeyi planlıyor.
- Rüzgar Enerjisi: Trump yönetimi, Beyaz Saray’ın “doğal manzaralarımızı bozduğunu” belirttiği rüzgar çiftlikleri için alan kiralamaya son verecek.
- Elektrikli Araçlar: “Elektrikli araç zorunluluğu” olarak adlandırdığı uygulamayı sonlandırmaya yönelik bir emir imzaladı.
- Paris İklim Anlaşması: Trump, ABD’yi 2015 Paris Anlaşması’ndan çekme sürecini başlatacak ancak bunun hemen gerçekleşmesi beklenmiyor.
- Su Kaynakları Yönetimi: Kuzey Kaliforniya’dan güneye, daha fazla su yönlendirmek için çalışmalarına yeniden başlayacak.
Toplumsal Cinsiyet ve Kültürel Politikalar
“Sadece iki cinsiyet vardır”: Trump, kadın ve erkek olarak sadece iki cinsiyetin varlığını ABD’nin “resmi politikası” haline getireceğini açıkladı. Bu durum, kurumların yönetmeliklerini belirlerken dikkate almalarını gerektirecek.
Federal Hükümette Çeşitlilik: Trump, Biden döneminde başlatılan federal hükümetteki çeşitlilik çabalarını durdurmak için bir emir imzaladı. “Hükümetin ırk ve toplumsal cinsiyet mühendisliği yapma politikasına son vereceğim” dedi.
Sağlık Politikaları
Aşı Karşıtlarının İadesi: Trump, Kovid-19 aşısını reddettiği için ordudan ihraç edilen tüm görevlilerin tam geri ödeme ile göreve iade edileceğini duyurdu.
Dünya Sağlık Örgütü: Trump, ABD’nin Dünya Sağlık Örgütü’nden çıkacağını, zira örgütün Kovid-19 salgınını kötü yönettiğini ifade etti. Ayrıca, diğer ülkelerin sağladığı meblağlarla orantısız “haksız yere ağır ödemeler” talep ettiğini belirtti.
Ofise Dönüş ve İstihdam Politikaları
Trump, tüm departman ve kurum şeflerine evden çalışma seçeneklerini ortadan kaldırmalarını ve çalışanları “mümkün olan en kısa sürede” ofislerine döndürmelerini emretti. Ayrıca, federal çalışanların işe alımını donduracak ve yeni düzenlemelerin gözden geçirilmesini sağlayacaktır.
