Avrupa Merkez Bankası’nın Kredi Anketi Sonuçları
Avrupa Merkez Bankası (AMB), Euro Bölgesi’ndeki 155 bankanın katılımıyla gerçekleştirilen “Banka Kredi Anketi” sonuçlarını yayımladı. Raporda, 2023 yılının son çeyreğinde bankaların firmalara yönelik kredi şartlarını sıkılaştırdığı, hane halkına ise konut kredisi şartlarını değiştirdiği ve 2024’ün ilk çeyreğinde sıkılaştırma eğiliminde olacağı ifade edildi.
AMB’nin raporunda, şu ifadeler yer almakta: “Bu, 2023’ün üçüncü çeyreğinden bu yana en belirgin net sıkılaştırma. Bu durum, ekonomik görünümle ilgili algılanan risklerin artması ve bankaların risk toleransının azalmasından kaynaklandı. Özellikle Almanya ve Fransa’daki bankalardan kaynaklanan siyasi belirsizliğin arttığı bir ortamda, İtalya’da kredi standartlarının gevşediği gözlemleniyor.”
Geçen yılın son çeyreğinde bankaların konut kredisi koşullarında herhangi bir değişiklik yapılmadığı belirtilirken, bu yılın ilk çeyreğinde konut kredilerine olan talebin artmasının ve kredi koşullarının hafifçe sıkılaştırılmasının beklendiği ifade edildi. AMB raporuna göre, genel olarak şirketlerin kredi talebi 2024’ün son çeyreğinde zayıf kalmaya devam etti. Bu durum, özellikle sanayi gibi yatırım yoğun sektörlerde gözlemlenen zayıf ekonomik durumu yansıtmakta. Şirketlerin kredi talebinin mevcut ilk çeyrekte büyük ölçüde değişmeden kalması da bekleniyor.
Trump Etkisi ve Kredi Koşulları
Hamburg Ticaret Bankası Başekonomisti Cyrus de la Rubia, konuya ilişkin değerlendirmesinde, “Euro Bölgesi bankaları kredi verme konusunda açıkça daha temkinli hale geliyor. Bu kısmen, algılanan riski artıran ve ekonomik görünümü bulanıklaştıran Trump etkisinden kaynaklanıyor olabilir,” dedi.
ING Bank Euro Bölgesi kıdemli ekonomistlerinden Bert Colijn ise kredi talebindeki hafif toparlanmanın daha güçlü bir yatırım büyümesine yol açmayacağını dile getirerek, “Küresel risklere ilişkin endişeler arttıkça şirketler için kredi koşulları sıkılaştı, ancak kredi talebi hala ihtiyatlı bir şekilde genişliyor. Sonuç olarak, önümüzdeki aylarda yatırımlarda anlamlı bir artış beklemek için çok küçük bir ihtimal bulunuyor ve mevcut yatırım koşulları oldukça cazip değil. Dolayısıyla imalat sektöründeki düşük kapasite kullanım oranları ve ekonomik belirsizlik, Euro Bölgesi’ndeki kısa vadeli yatırım potansiyeli üzerinde baskı oluşturmaya devam edecektir,” şeklinde konuştu.
AMB’nin Faiz Kararı ve Piyasa Beklentileri
Öte yandan, 30 Ocak’ta gerçekleştirilecek AMB’nin para politikası kurulu toplantısı, yatırımcıların dikkatini çekmekte. AMB, 12 Aralık’ta piyasa beklentileri doğrultusunda zayıflayan ekonomiye karşı dördüncü faiz indirimini gerçekleştirerek üç temel politika faizini 25 baz puan düşürmüştü. Banka, mevduat faiz oranını yüzde 3,25’ten 3’e indirmişti. AMB’nin bir sonraki faiz toplantısının 30 Ocak’ta yapılması bekleniyor ve piyasalarda bu toplantıda 25 baz puanlık bir faiz indirimi daha öngörülüyor.
Son haftalarda AMB’nin önde gelen temsilcileri, azalan enflasyon riskleri ve zayıf ekonomi göz önüne alındığında bu yıl daha fazla faiz indirimi sinyali vermişlerdi. Euro Bölgesi’nde Kasım ayında yüzde 2,2 olan yıllık enflasyon, Aralık ayında yüzde 2,4’e yükselmişti. AMB, Euro Bölgesi’ndeki enflasyon oranının yılın ilk yarısında hedefi olan yüzde 2’ye ineceğini öngörüyor.
Euro Bölgesi’nde bankaların kredi koşulları hakkında bilgi edinilmesini sağlayan AMB’nin “Banka Kredi Anketi,” yılda dört kez yapılmaktadır. 10 Aralık-7 Ocak tarihlerini kapsayan son anket, 155 bankanın katılımıyla gerçekleştirilmiştir.
