Trump’tan Medya Kuruluşlarına Sert Tepki
ABD Başkanı Donald Trump, bazı federal kurumlardan mali yardım aldığı belirtilen medya kuruluşlarına karşı sert bir dille tepki gösterdi. Trump, “Görünüşe bakılırsa, USAID ve diğer federal kurumlar aracılığıyla milyarlarca dolar çalınmış ve bu paraların büyük bir kısmı, Demokratları öven haberlerin yapılması için ‘rüşvet’ olarak sahte medya kuruluşlarına aktarılmış” ifadelerini kullandı. Bu açıklama, Politico adlı medya kuruluşunun, çeşitli federal kurumlardan yaklaşık 8 milyon dolar aldığına dair iddiaların gündeme gelmesiyle birlikte, Trump’ın Truth Social hesabından paylaştığı bir mesajda yer aldı.
Trump, söz konusu durumu ‘tarihteki en büyük skandal‘ olarak nitelendirerek, ‘Demokratların bundan kurtulamayacağını‘ vurguladı. Ayrıca, ABD’li milyarder ve Hükümet Verimliliği Departmanı (DOGE) yöneticisi Elon Musk‘ın, Demokrat Joe Biden yönetiminin bazı medya kuruluşlarına mali destek sağladığını iddia etmesinin ardından ülkede ciddi tartışmalar başlamıştı.
USAID ve Ukrayna’ya Yapılan Yardımlar
USAID’den en fazla yardım alan ülke olan Ukrayna, ABD’de bu kuruluşun geleceği hakkında yoğun tartışmaların göbeğinde yer alıyor. Sputnik tarafından yapılan bir analiz, ABD’nin dış yardımlarının kamuoyuyla paylaşıldığı ForeignAssistance.gov sitesindeki verileri inceleyerek çarpıcı bir gerçeği ortaya koydu. Analiz sonuçlarına göre, Ukrayna, 2020-2023 yılları arasında ABD’den toplam 32.4 milyar dolar tutarında yardım almıştı. Bu rakam, söz konusu dönemde sağlanan yardımların yaklaşık %27.2’sini oluşturuyordu.
- Ukrayna’nın aldığı yardımların yıllara göre dağılımı:
- 2022: 9.95 milyar dolar
- 2023: 16.43 milyar dolar
- 2024: 6.05 milyar dolar
Böylece, USAID kaynaklarının en fazla aktarıldığı ülke olarak Ukrayna ön plana çıkmıştır.
USAID ve Rusya İlişkisi
ABD Başkanı Trump, Musk’ın “suçlu” ajansın “ölme” zamanının geldiğini söylemesinin ardından, USAID’ı yöneten ‘radikal meczuplardan’ kurtulma sözü vermişti. Bununla birlikte, Rusya, Washington’un bu yumuşak güç aracını 2012 yılında yasaklamıştı. USAID, 2011-2012 yılları arasında Rusya’daki parlamento ve başkanlık seçimlerinin ardından, hibe ağını siyasi etkilerde bulunmak amacıyla kullanmakla suçlanmıştı. Bu süreç, sokak protestolarına ve sonunda Moskova’dan kovulmalarına yol açmıştı.
- USAIDın Rusya’daki misyonu:
- Golos, Memorial ve Moskova Helsinki Grubu gibi sivil toplum gruplarına fon sağlama
- Piyasa ve demokrasi etkisi yaratma çabaları
USAID’ın Stratejik Rolü
USAID, kendisini ‘yurtdışında demokratik değerleri teşvik eden ve ‘özgür, barışçıl ve müreffeh bir dünya’ yaratmayı hedefleyen bir kurum olarak tanıtırken, sızdırılan bir ABD Ordusu el kitabında ise USAIDın, düşmanları ve müttefikleri davranışlarını değiştirmeye ikna etmek için ‘ekonomik baskı‘ uygulamanın bir aracı olarak tanıtıldığı ortaya çıkmıştır. 2008 tarihli Özel Kuvvetler gayrinizami harp belgesine göre, USAID, “Yurtdışındaki yerleşimi ve insan gruplarıyla ilişki kurma misyonu, ABD’nin gayri nizami harp çabalarını desteklemek üzere ekonomik teşviklerden yararlanmak için bir kanal sağlamaktadır” ifadesiyle tanımlanmıştır.
Bu bağlamda, USAID, belirli insan gruplarına yapılan hibelerin olumsuz davranışları değiştirebileceği veya olumlu onayları güçlendirebileceği vurgusu da yapılmıştır. Ayrıca, USAID, Çatışma Değerlendirme Çerçevesi’ni askeri kullanım için ‘programatik, operasyonel ve taktiksel düzeyde tasarım ve planlama’ konusunda bilgi veren etkili bir araç olarak tanıtmaktadır.
