Şekib Avdagiç, Orta Doğu’da tırmanan gerilim nedeniyle küresel ticarette yaşanan belirsizliklere dikkat çekerek iş dünyasının en önemli beklentisinin Strait of Hormuz’nda gemi geçişlerinin yeniden başlaması olduğunu söyledi.
İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Avdagiç, Fransa’nın başkenti Paris’te düzenlenen ve İTO’nun milli katılım organizasyonunu üstlendiği JEC World 2026 Fuarı’nda gazetecilerin sorularını yanıtladı.
Avdagiç, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından petrol fiyatlarında sert hareketler yaşandığını hatırlattı.
Petrol fiyatları kısa sürede sert dalgalandı
Avdagiç, spekülatif hareketlerin etkisiyle petrol fiyatlarının kısa süreliğine 119 dolar seviyesine kadar yükseldiğini, ancak Donald Trump’ın son açıklamalarının ardından fiyatların 87 dolar seviyesine geri çekildiğini belirtti.
Bu dalgalanmanın küresel ölçekte enflasyonist baskı yaratma riskini artırdığını söyleyen Avdagiç, bunun yalnızca Türkiye’ye özgü bir durum olmadığını ancak Türkiye ekonomisini de etkileyebileceğini ifade etti.
Akaryakıt fiyatlarına hızlı müdahale vurgusu
Avdagiç, Türkiye’de akaryakıt fiyatlarına yönelik hızlı alınan önlemlerin önemli olduğunu söyledi.
“Akaryakıt fiyatlarında çok hızlı alınan bir aksiyonla birbirini tetikleyebilecek bir fiyat artışının önü kesildi. Bu sadece teknik açıdan değil, psikolojik açıdan da çok önemli bir hamleydi.”
Akaryakıt fiyatlarının hızla yükselmesi halinde ekonomide “her şeyin fiyatı artıyor” algısı oluşabileceğini ifade eden Avdagiç, yapılan müdahaleyi iş dünyası açısından doğru bir adım olarak değerlendirdi.
Eşel mobil sisteminde hâlâ marj var
Avdagiç, Türkiye’de uygulanan eşel mobil sistemi kapsamında fiyat dalgalanmalarına karşı hâlâ bir marj bulunduğunu belirtti.
Petrol fiyatlarında yaşanan son düşüşün devam etmesi halinde akaryakıt fiyatlarının yeniden bu bant içinde kalabileceğini ifade eden Avdagiç, savaşın taraflarının politikalarının ise öngörülemez olduğunu vurguladı.
Türkiye “istikrar adası” olarak öne çıkıyor
Avdagiç, tüm bu gelişmelere rağmen Türkiye’nin bölgede istikrar sağlayan ülkelerden biri olarak öne çıktığını söyledi.
NATO üyeliğinin de güvenlik açısından önemli avantaj sağladığını belirten Avdagiç, iki balistik füzenin NATO imkânlarıyla imha edildiğini ifade etti.
İş dünyası için en kritik konu Hürmüz Boğazı
İTO Başkanı Avdagiç, hükümetin savaşın etkilerini yakından takip ettiğini belirterek diplomatik temasların sürdüğünü dile getirdi.
Bu süreçte hem Recep Tayyip Erdoğan hem de Hakan Fidan’ın yoğun diplomasi yürüttüğünü ifade etti.
Avdagiç, iş dünyasının öncelikli beklentisini şöyle özetledi:
“Şu anda en kritik konu Hürmüz Boğazı. İş dünyası olarak beklentimiz gerilimin bir an önce ateşkesle sonuçlanması ve Hürmüz Boğazı’ndaki gemi geçişlerinin hızla yeniden başlamasıdır.”
Tedarik zincirinde maliyetler yükseliyor
Savaşın küresel tedarik zincirlerini de olumsuz etkilediğini söyleyen Avdagiç, özellikle ham madde lojistiğinde ciddi maliyet artışları yaşandığını belirtti.
Avdagiç’e göre:
Uzak Doğu’dan gelen petrol türevi ham maddelerde ton başına yaklaşık %25 lojistik maliyet artışı oluştu.
Deniz taşımacılığında sefer süreleri uzadı ve taşıma kapasitesi düştü.
Küresel sigorta maliyetlerinde ciddi artışlar yaşandı.
Bazı sigorta şirketlerinin poliçe bedellerini yükseltmekle kalmayıp risk nedeniyle poliçeleri iptal etmeye başladığını da sözlerine ekledi.
Uzmanlara göre Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimin devam etmesi halinde küresel ticaret ve enerji piyasalarında yeni maliyet dalgaları yaşanabilir.
