Yeterli ölçüde sodyum, vücut için gerekli olsa da aşırı alımında kalp-damar hastalıkları, inme ve bazı kanser türleri açısından risk artışı söz konusudur. Türkiye’de günlük tuz tüketiminin çoğu uzman tarafından sağlıksız sınırları aştığı ve bölgesel yemek kültürüyle bağlantılı olarak yüksek sodyum alımına yol açtığı belirtiliyor.
Özellikle Van ve çevresinde, otlu peynir, tuzlu balık ve salamura gibi sık tüketilen ürünlerin yüksek sodyum içeriği nedeniyle mide sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabildiği ifade ediliyor. Uzmanlar, yemeklere ekstra tuz eklemeyi bırakmanın bu riski azaltmada önemli bir adım olduğuna dikkat çekiyorlar.
Van Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekim Yardımcısı Uzman Doktor Ayvaz Yeler’e göre günlük işlenmesi gereken tuz miktarı yaklaşık 5 gram olarak belirlenmiştir; çocuklarda 3 gram, tansiyon ve böbrek hastaları için de benzer, 3 gramlık sınırlar önerilmektedir. Ancak Türkiye genelinde bu oran yaklaşık 17–20 gram arasında seyrediyor ve bu fark, sakatlanmalara ve kronik hastalıklara zemin hazırlamaktadır.
Yan etkiler arasında hipertansiyon, kardiyovasküler sorunlar ve inme gibi ciddi durumlar bulunmaktadır. Ayrıca mideyi küçülten atrofi gastrit gibi durumlar da artabilir; bu yüzden günlük tuz tüketiminin 5 gramla sınırlandırılması önerilir. Halihazırda bölgesel beslenme alışkanlıkları, özellikle Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da tuzlu balık, tuzlu peynir gibi gıdaların yüksek sodyum içeriğiyle dikkat çeker ve Van özelinde mide kanseri, tansiyon, inme ve diğer ciddi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmektedir.
Yemeğe masaya oturduktan sonra ekstra tuz eklememek önemli bir alışkanlıktır. Salamura, turşu ve tuzlu balık gibi ürünlerden kaçınmak, günlük sodyum alımını kontrollü tutmada etkilidir ve sağlığı korumaya yardımcı olabilir.
