Çin Ekonomisi ve İhracat Patlaması
Çin ekonomisi, son anda uygulamaya konulan teşvik önlemleri ve ihracat alanındaki önemli bir artış sayesinde geçtiğimiz yıl hükümetin belirlediği büyüme hedefine ulaşmayı başardı. Ancak, yaklaşan ABD tarifeleri, bu genişlemenin sürdürülebilirliği açısından önemli bir tehdit oluşturuyor. Ulusal İstatistik Bürosu tarafından Cuma günü yayımlanan verilere göre, dünyanın ikinci en büyük ekonomisi, gayri safi yurtiçi hasılasını yüzde 5 oranında artırarak, Bloomberg anketinde öngörülen yüzde 4,9’luk medyan tahminin biraz üzerinde bir performans sergiledi. Başkan Xi Jinping, Yılbaşı öncesinde ülkenin yaklaşık yüzde 5’lik büyüme hedefine ulaşmasının beklendiğini belirtmişti.
BNP Paribas SA’nın baş Çin ekonomisti Jacqueline Rong, “Geçtiğimiz yılın en dikkat çekici yönü, özellikle fiyat faktörleri hariç tutulduğunda, ihracattaki güçlü performanstı. Ancak, bu durum, 2024 yılı için en büyük riskin ABD’nin uygulayacağı tarifeler olacağını gösteriyor.” şeklinde değerlendirmelerde bulundu.
Trump Politikalarının Etkileri
Çin, Donald Trump’ın Beyaz Saray’a dönüşü ile birlikte ekonomisini daha fazla parasal gevşeme ve kamu harcamaları ile güçlendirmeyi hedefliyor. Seçilen başkan, Asya ülkesiyle ticaret dengesini bozabilecek şekilde, Çin mallarına yüzde 60’a kadar varan tarifeler uygulama tehdidinde bulundu. Bu tehditler, küresel işletmeleri siparişlerini öne çekmeye teşvik ederek geçen yıl büyümeyi destekledi. Ancak, bu artışın, Avrupa Birliği ve diğer ticaret ortakları tarafından uygulanabilecek olası vergiler nedeniyle düşebileceği öngörülüyor; bu durum, Çin’in ihracatını rekabet gücünden yoksun hale getirebilir.
Verilerin açıklanmasının ardından yuan, hem yerel hem de offshore piyasalarda dolara karşı yüzde 0,1 oranında güçlendi. Ayrıca, Çin hisselerinin gösterge endeksi CSI 300, önceki yüzde 0,5’lik kaybını telafi ederek yüzde 0,5 oranında değer kazandı.
Sanayi Üretimi ve İç Talep
Aralık ayında sanayi üretimi, bir önceki yıla göre yüzde 6,2 artış göstererek tahminleri geride bıraktı ve bu, Nisan ayından bu yana en hızlı artış olarak kaydedildi. Ancak iç talepteki durum daha karmaşık bir tablo sunuyor. Ağustos’tan bu yana işsizlikteki artış ve emlak satışlarındaki daralma, tüketim teşvik hamlelerinin etkisiyle bazı kategorilerde artış belirtileri gösteriyor.
Perakende Satışların Yükselişi
Perakende satışlar, son çeyrekte yüzde 3,8 oranında artış gösterdi ve hükümetin cihaz, otomobil ve iş ekipmanları alımlarını destekleme programını artırmasının ardından 2024’teki en yüksek seviyeye ulaştı. Bu durum, ev eşyası satışlarının büyümesini yüzde 12,3’e çıkararak 2013’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaşmasına katkı sağladı.
Macquarie Group Ltd.’deki Çin ekonomisi başkanı Larry Hu, “Önden yüklemeli ihracat siparişleri kesinlikle fayda sağladı, ancak büyümenin yalnızca ihracatta değil, büyük ölçüde satın alma sübvansiyonlarının etkisiyle tüketimde de görüldüğünü söyleyebiliriz.” dedi. Morgan Stanley’de Robin Xing önderliğindeki ekonomistler, yıllık büyümedeki toparlanmanın yaklaşık yüzde 60’ının, Çin’in tüketimi ve üretim yatırımlarını artırma politikalarından kaynaklandığını, geri kalan kısmının ise güçlenen ihracat sevkiyatlarından elde edildiğini tahmin ediyor.
Büyüme Oranları ve Enflasyon
Ekonomi, Ekim-Aralık dönemi itibarıyla bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 5,4 oranında büyüdü. Bu, son altı çeyreğin en hızlı büyümesi olarak kaydedilirken, ekonomistlerin yüzde 5’lik ortalama tahmininden daha iyi bir performans gösterdi. Artış, çeyreklik bazda daha belirgin bir şekilde yüzde 1,6’lık büyüme ile Mart 2023’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaşmış durumda.
Bloomberg’in resmi verilere dayanan hesaplamalarına göre, nominal GSYİH büyümesi, düşen fiyatlar göz önüne alındığında 2024’te yalnızca yüzde 4,2 artış gösterdi. Bu, 2020’den bu yana en yavaş büyüme hızı olarak kaydedilirken, üst üste ikinci yıldır devam eden kalıcı deflasyonun etkilerine işaret ediyor. NBS, yaptığı bir açıklamada, ekonominin 2024’te “genel olarak istikrarlı olduğunu ve istikrarla ilerlediğini” belirtti. Ancak, değişen dış çevrenin olumsuz etkisinin derinleştiği, iç talebin yetersiz kaldığı, bazı şirketlerin üretim ve operasyon zorluklarıyla karşı karşıya olduğu ve ekonominin hala birçok zorlukla mücadele ettiğini de vurguladı.
