Orta Doğu’da çatışmalar dördüncü haftasına girerken enerji altyapıları doğrudan hedef haline geldi. ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı açılmazsa İran’ın enerji tesislerini vuracaklarını açıklamasının ardından Tahran yönetimi de misilleme tehdidinde bulundu. Gerilim tırmanırken bölgedeki enerji tesislerinde ciddi hasar oluştuğu açıklandı.
40’tan fazla enerji tesisi zarar gördü
Uluslararası Enerji Ajansı İcra Direktörü Fatih Birol, Orta Doğu’da dokuz ülkede 40’tan fazla enerji tesisinin savaş nedeniyle “ciddi veya çok ciddi” hasar gördüğünü açıkladı.
Birol, oluşan zararın çatışma sona erdikten sonra bile küresel tedarik zincirlerinde uzun süreli aksamalara yol açabileceğini belirtti.
“1970 petrol kriziyle aynı seviyede”
Fatih Birol, mevcut enerji şokunun büyüklüğüne dikkat çekerek durumun 1970’lerdeki petrol krizleri ve 2022’de Rusya-Ukrayna savaşı sonrası yaşanan doğal gaz krizinin toplamına eşdeğer olduğunu söyledi.
Birol, yalnızca petrol ve doğalgazın değil; petrokimya, gübre, kükürt ve helyum gibi kritik sektörlerin de etkilendiğini vurgulayarak küresel ekonomi için ciddi sonuçlar doğabileceği uyarısında bulundu.
Asya ülkeleri ön cephede
Bölgeden gelen ham petrole bağımlı olan Asya ülkelerinin krizin merkezinde yer aldığını belirten Birol, Çin’in yakıt ihracatını kısıtlama kararının da küresel enerji piyasalarında baskıyı artırabileceğini ifade etti.
Birol, ülkelerin kendi çıkarlarını korumaya çalışacağını ancak gerekçesiz ihracat kısıtlamalarının uluslararası piyasaları daha da zorlayacağını dile getirdi.
400 milyon varil rezerv devreye alındı
Uluslararası Enerji Ajansı, arz şokunu dengelemek amacıyla stratejik petrol rezervlerinden 400 milyon varil petrolün piyasaya sürüleceğini duyurmuştu. Birol, savaşın uzaması halinde ek rezervlerin de devreye alınabileceğini belirtti.
Ancak Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin durma noktasına geldiğine dikkat çeken Birol, yakıt tedarikindeki aksamalara kalıcı çözümün boğazın yeniden açılması olduğunu vurguladı.
