Yükseköğretim Mezunları Arasında Beyin Göçü İstatistikleri
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), yükseköğretim mezunları arasındaki beyin göçü olgusunu gözler önüne seren ilk istatistik setini yayımladı. Bu verilere göre, yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı 2015 yılında %1,6 iken, 2023 yılı itibarıyla bu oran %2’ye yükselmiştir. Öne çıkan veriler arasında, 2023 yılında yükseköğretim mezunu kadınların beyin göçü oranı %1,6, erkeklerin beyin göçü oranı ise %2,4 olarak kaydedilmiştir.
En yüksek beyin göçü oranlarına sahip eğitim ve öğretim alanları ise şu şekilde sıralanmaktadır:
- Bilişim ve iletişim teknolojileri: %6,8
- Mühendislik, imalat ve inşaat: %4,4
- Doğa bilimleri, matematik ve istatistik: %2,6
Mezunlar Arasında En Yüksek Beyin Göçü Oranı: 100 moleküler biyoloji ve genetik mezunundan 18’i yurtdışına göç etmeyi tercih etmiştir. Mezunların beyin göçü oranları incelendiğinde, en yüksek beyin göçü oranına sahip lisans programları sırasıyla şunlardır:
- Moleküler Biyoloji ve Genetik: %17,9
- Biyomühendislik: %10,2
- İşletme Mühendisliği: %9,8
- Elektronik Mühendisliği: %9,1
- Matematik Mühendisliği: %8,9
- Bilgisayar Mühendisliği: %8,4
Mezunların Göç Ettiği Ülkeler: Yurtdışında uzun süreli ikamet etmek amacıyla göç eden mezunların en çok tercih ettiği ülkeler arasında ABD ilk sırada yer almaktadır. Göç eden mezunların en çok tercih ettiği ilk beş ülke ise şu şekildedir:
- Amerika Birleşik Devletleri: %21,4
- Almanya: %17,5
- Birleşik Krallık: %11,2
- Hollanda: %6,9
- Kanada: %4,9
Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada’ya göç eden mezunlar arasında en büyük paya sahip lisans programı işletme iken, Almanya, Birleşik Krallık ve Hollanda’yı tercih eden mezunlar çoğunlukla bilgisayar mühendisliği bölümünden mezun olmuştur.
Beyin Göçü İstatistiklerinin Hesaplanması: Resmi İstatistik Programı (2022-2026) kapsamında yer alan Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri ilk kez yayımlanmıştır. Bu çalışma, lisans eğitimini Türkiye’de tamamlayarak mezuniyet sonrasında yurtdışında uzun süreli ikamet eden Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına dair bilgiler sunmaktadır. Veri kaynağı olarak, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) mezun kayıtları ile İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü’nden (NVİGM) temin edilen kayıtlar esas alınmış; Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) ve Merkezi Nüfus İdare Sistemi (MERNİS) bilgileri kullanılmıştır. Yükseköğretim beyin göçü istatistikleri, eğitim ve öğretim alanı, bölüm, cinsiyet ve göç edilen ülke ayrımlarıyla detaylandırılmıştır.
