Üretken yapay zekânın istihdam üzerindeki etkileri tartışılırken, Singapur’un ulusal beceri geliştirme politikalarının tasarımında görev alan Gog Soon Joo, bazı giriş seviyesi pozisyonlardaki gerilemenin yapay zekânın yaygınlaşmasından daha önce başladığına dikkat çekti. Küresel verilerin düşüşün 2019 civarında başladığını gösterdiğini belirten Gog, değişimin tek başına yapay zekâyla açıklanamayacağını söyledi.
Yetişkin eğitimi ve işgücü becerileri alanında çalışan Gog, 26 Eylül’de “Eğitim ve İstihdamda Uyum Arayışı” temasıyla gerçekleştirilen konferansın ilk oturumunda Kansas Üniversitesi’nden Prof. Dr. Yong Zhao ile birlikte sunum yaptı.
İş Yerlerinde Becerilerin Nasıl Kullanıldığı Önem Kazanıyor
Gog’a göre eğitim ve istihdam arasındaki ilişki tartışılırken yalnızca çalışanların hangi becerileri kazandığına odaklanmak yeterli değil. Sahip olunan becerilerin iş ortamında ne ölçüde kullanılabildiği de önem taşıyor.
“İşlerin, insanların hâlihazırda sahip olduğu becerileri daha iyi kullanacak şekilde nasıl tasarlandığını düşünmemiz gerekiyor.”
Bu nedenle iş tasarımının da eğitim politikaları kadar önemli olduğunu belirten Gog, yapay zekânın öğrenme, öğretme ve değerlendirme yöntemlerini değiştirdiğine dikkat çekti.
Yükseköğretimde öğrencilerin bir soruyu yapay zekâya yönelterek düşünme sürecine yeterince dahil olmadan sonuç elde edebilmesinin ayrı bir endişe oluşturduğunu belirten Gog, iş dünyasında ise yapay zekânın farklı bir potansiyel taşıdığını ifade etti.
“Önceki sanayi devrimleri, gerekli kaynaklara erişimi olan az sayıda kişiyle sınırlıydı. Bugün yapay zekâ bu imkânı çok daha geniş bir kitleye açıyor. Bu yönüyle yapay zekâ özgürleştirici ve yenilikçi bir araç.”
Yazılım Mühendislerinden Beklenen Rol Değişiyor
Gog, mesleklerdeki dönüşümü Singapur’daki bir üniversitenin yeni açtığı eğitim teknolojileri pozisyonu üzerinden örneklendirdi.
Buna göre yazılım mühendislerinden artık yalnızca kod yazmaları değil; çözümü kavramsallaştırmaları, yapay zekânın ürettiği kodu doğrulamaları, sistemin hangi katmanında yapay zekâ kullanılacağına karar vermeleri ve teknoloji mimarisini belirlemeleri de bekleniyor.
“Eskiden bir ürün üç yılda geliştirilirdi; bugün işverenler her üç ayda bir yinelenen ve yenilenen bir döngü istiyor.”
Gog, teknoloji profesyonellerinin rollerinin koordinasyon, ekipleri etkileme ve genç geliştiricilere mentorluk yapma gibi alanlara doğru genişlediğini belirtti. Eğitim sistemlerinin de öğrencileri bu değişen çalışma biçimlerine hazırlayıp hazırlamadığını değerlendirmesi gerektiğini söyledi.
OECD Verileri Birden Fazla Becerinin Birlikte Kullanımına İşaret Ediyor
Gog, OECD’nin yetişkin becerilerini ölçen PIAAC araştırmasının 2012’den bu yana gerçekleştirilen iki döngüsündeki verilere de değindi.
Araştırmada iş yaşamı için değerlendirilen 12 beceri arasında teknoloji ve bilgi-iletişim becerilerinin son on yılda hizmet, sanayi ve tarım dahil farklı meslek gruplarında arttığını aktardı.
Gog’a göre veriler, yüksek eğitim gerektiren mesleklerde 12 becerinin tamamının daha yoğun kullanıldığını gösteriyor. Bu tablo, eğitim sistemlerinin öğrencilere yalnızca belirli bir uzmanlık kazandırmak yerine farklı becerileri birlikte kullanabilme kapasitesini geliştirmesi gerektiğine işaret ediyor.
Her Sektör İçin Tek Bir Beceri Modeli Yeterli Değil
Eğitim ile istihdam arasındaki uyumun eğitim kurumları ve sektörler arasında sürekli iletişim gerektirdiğini belirten Gog, farklı sektörlerin farklı beceri kombinasyonlarına ihtiyaç duyduğunu söyledi.
Arz tarafında eğitim kurumları, beceri teknolojisi şirketleri ve çevrimiçi öğrenme kuruluşlarının; talep tarafında ise sanayi, şirketler, ticaret birlikleri, odalar ve sektör ajanslarının bulunduğunu ifade etti.
Singapur’da denizcilik, hava ve kara ulaştırması gibi sektörler için ayrı beceri çerçeveleri geliştirildiğini örnek gösteren Gog, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Farklı sektörlerin farklı beceri bileşimlerine ihtiyacı var. Tek bir beceri modelinin her yerde aynı şekilde işleyeceğini varsayamayız.”
Hayat Boyu Öğrenme İş Gücü Dönüşümünde Öne Çıkıyor
Gog, teknolojinin hızla değişmesine rağmen insan gelişimi ve eğitim açısından bazı temel ilkelerin önemini koruduğunu belirtti.
İnsan gelişiminin özgürlüğün genişletilmesi olarak görülmesi ve öğrenmenin belirli bir eğitim dönemiyle sınırlı kalmayıp hayat boyu devam eden bir süreç olarak ele alınması gerektiğini ifade etti.
Gog ayrıca eğitim ile kamu politikalarının uyumunda kurumların sorumluluklarının açık biçimde belirlenmesi ve yeni modellerin pilot projeler aracılığıyla geliştirilmesi gerektiğini söyledi.
