ABD Emtia Vadeli İşlemler Komisyonu (CFTC), kripto varlık piyasalarındaki düzenleyici çerçeveyi genişletmek amacıyla iki yeni kural önerisi hazırladı. Düzenlemeler, özellikle kaldıraç, marjin veya finansman içeren kripto işlemlerini ve bu işlemlere aracılık eden platformları CFTC gözetimi altında daha kapsamlı biçimde ele almayı amaçlıyor.
Regulation Crypto Asset Transactions (Regulation CTX) ve Regulation Crypto Asset Markets (Regulation CAM) adı verilen iki düzenleme yolundan ilki işlemlere, ikincisi ise bu faaliyetleri barındıran şirket ve platformlara odaklanıyor. Regulation CAM kapsamında “crypto asset markets” (CAM) adı verilen yeni bir platform kategorisinin oluşturulması öngörülüyor.
Kaldıraçlı ve Marjinli Kripto İşlemleri CFTC Gözetiminde Olacak
Önerilen düzenlemelere göre kaldıraç, marjin veya finansman içeren kripto faaliyetleri CFTC’nin düzenleyici alanına girecek. Buna göre yatırımcıların borç alınan fonlarla pozisyonlarını büyüttüğü işlemler de yeni çerçeve kapsamında değerlendirilecek.
CFTC Başkanı Mike Selig, düzenlemelerin kripto varlık piyasaları için daha açık kurallar oluşturmayı amaçladığını belirtti.
“Bugün CFTC, kripto varlık piyasaları için açık kurallar oluşturma konusunda üzerine düşeni yapıyor.”
Selig, Regulation CTX ve Regulation CAM’ın kripto varlık borsalarının CFTC’nin mevcut yasal yetkileri kapsamında ulusal ölçekte ortak bir gözetim sistemi altında faaliyet gösterebilmesi için bir yol oluşturacağını ifade etti.
Spot Kripto Piyasası Düzenlemenin Dışında Kalıyor
Yeni düzenleme önerilerinin önemli sınırlarından biri ise CFTC’nin spot kripto piyasaları üzerindeki yetkisinin sınırlı olması. Kripto varlıkların kaldıraç veya marjin kullanılmadan mevcut piyasa fiyatları üzerinden doğrudan alınıp satıldığı işlemler, önerilen düzenlemelerin tamamının kapsamına girmiyor.
Bu durum Bitcoin ve Ethereum’un etheri gibi kripto varlıkların doğrudan alım satım işlemlerinin önemli bölümünü kapsıyor. Bununla birlikte CFTC, spot piyasalardaki dolandırıcılık ve manipülasyon vakalarına müdahale etme yetkisini sürdürüyor.
CFTC yetkilileri, düzenlemeler için açılacak 60 günlük kamuoyu görüş sürecinde sektörün geri bildirimlerinin alınacağını ve spot piyasada mevcut düzenleyici yapının ne ölçüde devam edeceğinin daha net görülebileceğini belirtti.
Kripto Platformları İçin Yeni CAM Statüsü Geliyor
Regulation CAM kapsamında kripto platformları için yeni bir düzenleyici statü oluşturulması planlanıyor. Bu modelin, bankacılık sektöründeki farklı lisans türlerine benzer şekilde şirketlerin tercih edebileceği özel bir düzenleyici kategori olması öngörülüyor.
CAM statüsündeki platformların diğer CFTC kayıtlı kuruluşlarında uygulanan standartlara tabi tutulması planlanıyor. Bunlar arasında manipülasyona açık olabilecek ürünlerin listelenmesinin engellenmesi ve müşteri varlıklarını toplu hesaplarda tutan platformlara yönelik “proof-of-reserves” yükümlülükleri bulunuyor.
Vadeli işlemler, swap ve opsiyon gibi ürünleri sunmak isteyen şirketlerin ise designated contract market (DCM) statüsüne sahip olması gerekecek.
Coinbase ve Crypto.com Gibi Platformlar DCM Olarak Kayıtlı
Kaynakta verilen bilgilere göre Coinbase, Crypto.com ve Bitnomial’ın yanı sıra tahmin piyasaları Kalshi ve Polymarket dahil olmak üzere bazı büyük platformlar halihazırda designated contract market statüsünde kayıtlı bulunuyor.
Yeni oluşturulması planlanan CAM kategorisinin ise tam kapsamlı DCM statüsüne kıyasla daha dar bir düzenleyici çerçeve sunması öngörülüyor.
Kripto İşlemlerinde Aracı Kurum Şartı
CFTC’nin açıklamasına göre Regulation CTX tanımları kapsamına giren kripto işlemlerinde futures commission merchants (FCM) olarak adlandırılan kuruluşların aracı olarak görev yapması gerekecek.
Bu yapı aracılığıyla Bank Secrecy Act kapsamında uygulanan kara para aklamayla mücadele önlemlerinin de işlemlere dahil edilmesi hedefleniyor.
CFTC’nin “actual delivery” istisnası kapsamında ise varlıkların gerçek anlamda el değiştirdiği ve teslimatın 28 günden kısa sürede gerçekleştiği bazı işlemlerin düzenlemeden muaf tutulabilmesi öngörülüyor.
Kongre’deki Kripto Yasasının İlerlemesinin Ardından Düzenleyiciler Harekete Geçti
Spot piyasalardaki düzenleyici boşluğun kapatılması, ABD Senatosu’nda geçen ay ilerleyemeyen Digital Asset Market Clarity Act’ın temel başlıklarından biriydi.
Yasa çalışmalarındaki ilerlemenin durmasının ardından CFTC ile ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC), yeni bir piyasa yapısı yasasının bulunmadığı ortamda kendi yetki alanları kapsamında kripto düzenlemeleri üzerinde çalışmayı sürdürüyor.
SEC’nin yatırım şirketlerinin kripto varlık saklama süreçlerine ilişkin bir düzenleme önerisi hazırladığı ve menkul kıymetlerin tokenizasyonuna yönelik bir istisnayı uygulamaya aldığı belirtilirken, CFTC’nin de yeni düzenlemelerle kendi yetki alanındaki çerçeveyi belirginleştirmeyi amaçladığı ifade edildi.
CFTC Yazılım Geliştiricileri İçin de Düzenleme Üzerinde Çalışıyor
CFTC Başkanı Mike Selig ayrıca doğrudan müşteri talebi almayan, emir kabul etmeyen veya müşteri fonlarını saklamayan yazılım geliştiricilerine yönelik koruyucu politikalar üzerinde çalıştıklarını açıkladı.
“Bir kişi yalnızca kod yayımladığı için introducing broker olarak kayıt yaptırmak zorunda kalmamalı.”
CFTC’nin yeni düzenleme önerileri, 2010 Dodd-Frank Yasası ile Commodity Exchange Act kapsamında oluşturulan perakende işlem hükümlerine dayanıyor. Regulation CTX ve Regulation CAM için açılacak 60 günlük görüş sürecinde sektör temsilcilerinin düzenlemelere ilişkin değerlendirmeleri alınacak.
