Erzurum’da Tarihi Zırhın Restorasyonu
Erzurum Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvar Müdürlüğü’ne 2021 yılında atanan uzman ekip, ilk belgeleme aşamasında zırhı toprağı ile birlikte koruma altına aldı. Bu eşsiz eser, Erzurum Atatürk Üniversitesi’nde yapılan röntgen ve tomografi incelemeleriyle detaylı bir şekilde değerlendirildi.
Röntgen sonuçları, zırhın neredeyse tamamen sağlam olduğunu ortaya koydu. Zırhın kenarlarından alınan üç levhalık bloğun mikro CT görüntülemesi sayesinde, eserin tam ölçüleri ve kısmen metalurjik özellikleri tespit edildi. Erzurum Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı’nın titiz çalışmaları sonucunda, zırhın tüm levhaları yerinde kodlanarak konservasyon ve restorasyon işlemleri başarıyla tamamlandı. Ardından zırh, bir manken üzerinde yeniden dikilerek orijinal formuna kavuşturuldu.
Vali Aydın Baruş, Gümüşhane Kent Müzesi önünde düzenlenen törende, zırhın içerisinde bulunduğu mühürlü kutuyu yetkililerden teslim aldı. Mührü açarak zırhı sergilenmek üzere müze yetkililerine teslim eden Baruş, Gümüşhane’nin, medeniyetlerin yaşadığı önemli topraklara sahip olduğunu belirtti.
Vali Baruş, Gümüşhane’nin tarihi önemine vurgu yaparak, “Bu tarihsel miras içerisinde önemli kaynaklardan birisi de Satala Antik Kenti’dir.” şeklinde konuştu. Satala Antik Kenti’nin stratejik konumuna dikkat çeken Baruş, “Doğu Anadolu Bölgesi’nden Karadeniz’e ulaşımı sağlayan yol üzerindeki Satala Antik Kenti, Roma İmparatorluğu döneminde Pers ordularının Anadolu’ya yaptığı akınlarda kullandığı güzergah üzerinde bulunması nedeniyle askeri üst olarak kullanılmıştır.” dedi.
Vali Baruş, Satala’dan çıkarılan eserlerden biri olan zırhın restorasyon ve koruma çalışmalarının yapılabilmesi amacıyla Erzurum Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvar Müdürlüğü’ne teslim edildiğini anımsatarak, “Restorasyon çalışmalarının sonucunda eserin parçaları birleştirilmiştir. Geç Roma Dönemi’ne ait bu eser, günümüzden yaklaşık 1500 yıl öncesine aittir.” şeklinde bilgi verdi. Ayrıca, “Fiziki olarak 2018 yılında başlanılan kazı çalışmalarından henüz 2 yıl geçmişken bu kadar özellikli bir eserin bulunmuş olması, Satala Antik Kenti’nde gelecek yıllarda yapılacak kazıların ne kadar önemli olduğunu ve Gümüşhane’ye kazandıracak tarihi değerlerin ne kadar büyük olduğunu göstermesi bakımından da son derece kayda değerdir.” dedi.
Vali Baruş, Satala Antik Kenti’ndeki kazıların, Cumhurbaşkanlığı himayelerinde Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında devam edeceğini aktardı.
AK Parti Gümüşhane Milletvekili Celalettin Köse de, Satala Antik Kenti’ni 10 gün önce 30 ülkeden 69 akademisyenin ziyaret ettiğini belirterek, “Salata’da yapılan program, heyecanımızı ve motivasyonumuzu artırdı. Satala’ya ilk gittiğimde, ‘Burada turistlerin gezeceği günleri hayal ediyorum’ demiştim. O hayalimiz gerçek oldu. Bu heyecanla, bu motivasyonla bugün burada önemli bir işe imza attık. Dünyada tek olduğu bilinen, başka örneği olmadığı söylenilen Roma’nın askerlerine ait zırh inşallah burada sergilenmeye hazır hale getirilecek.” ifadelerini kullandı.
Köse, Gümüşhane’ye ait eserleri kente geri getirmek için çalışmalar yaptıklarını vurgulayarak, “Gerek ülkemizde, gerekse dünyanın dört bir tarafında Gümüşhane’mize ait tarihi kimliğe haiz eserler var. Bir kısmı Satala’dan, bir kısmı başka yerlerden çıkmış. Değişik yerlerde sergilenen eserler var. Biz bunların da Gümüşhane Müzesi’ne getirilmesi için gayret göstereceğiz.” dedi.
Konuşmaların ardından katılımcılar, zırhın da sergilenmeye başlandığı müzeyi gezdi. Kazı Başkanı, Karadeniz Teknik Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Elif Yavuz Çakmur, zırhla ilgili heyete bilgi aktardı.
Programda ayrıca, “Satala Antik Kenti” adlı belgeselin de gösterimi gerçekleşti. Programa, Gümüşhane Belediye Başkanı Vedat Soner Başer, İl Jandarma Komutanı Serhat Demiral, İl Emniyet Müdürü İsmail Karasakal, Kelkit Kaymakamı Kadir Algın, İl Genel Meclisi Başkanı Eşref Balki, Kelkit Belediye Başkanı Ünal Yılmaz, İl Kültür ve Turizm Müdürü Nihal Sürmeli, siyasi parti ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katıldı.
