Eski ABD Başkanı Donald Trump, Apple’a yönelik dikkat çeken bir çıkışta bulundu. Sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, iPhone’ların ABD’de üretilmemesi halinde Apple ürünlerine yüzde 25 gümrük vergisi uygulanabileceğini açıkladı. Bu sert çıkış, teknoloji devine yönelik en ciddi ekonomik tehditlerden biri olarak değerlendiriliyor.
Apple ise üretim rotasını Çin’den Hindistan’a çevirmiş durumda. CEO Tim Cook, geçtiğimiz haftalarda yaptığı açıklamada ABD pazarına yönelik iPhone’ların büyük bir kısmının artık Hindistan’da üretileceğini doğrulamıştı. Ancak Trump’un açıklamaları, bu stratejiyi doğrudan hedef alıyor.
Üretimi ABD’ye taşımak gerçekçi mi?
Apple’ın tedarik zinciri uzmanı Ming-Chi Kuo, üretim hatlarının ABD’ye taşınmasının şirketin kârlılığını ciddi ölçüde etkileyeceğini belirtiyor. Kuo’ya göre Hindistan’da kalmak, vergi riskine rağmen Apple için hâlâ en mantıklı seçenek. UBS analisti David Vogt ise bu vergilerin Apple’ın hisse başına kazancını yılda sadece 51 sent azaltacağını, yani etkisinin sınırlı kalacağını öngörüyor.
Ancak ABD’de iPhone üretimi ekonomik ve lojistik açıdan oldukça karmaşık. Üretim altyapısının kurulması, nitelikli iş gücünün sağlanması ve parçaların ithalatı gibi süreçler hem zaman hem de yüksek maliyet gerektiriyor. Ayrıca üretim için ithal edilecek bileşenlere de ek vergiler uygulanabilir, bu da maliyeti daha da artırabilir.
Apple’ın Hindistan’daki yatırımı büyüyor
Apple, üretim üssü olarak Hindistan’a yatırım yapmaya devam ediyor. Ana tedarikçi Foxconn, Hindistan’da iPhone üretimine yönelik 1,5 milyar dolarlık yeni bir fabrika inşa ediyor. Trump’un açıklamaları sonrası Hindistan üretimine özel bir vergi getirilip getirilmeyeceği belirsizliğini korurken, uzmanlar Apple’ın olası bir yaptırıma karşı hukuki yolları tercih edebileceğini belirtiyor.
Halihazırda Apple, Trump döneminde Çin üretimi için sağlanan gümrük muafiyetinden faydalanıyor. Ancak bu muafiyetin Haziran 2025 sonrası sürüp sürmeyeceği kesin değil. Şirket ise Trump’un açıklamalarıyla ilgili resmi bir yorum yapmaktan kaçındı.
Üretim politikaları dış ilişkilerle şekilleniyor
Trump’un tehdidi manşetlerde büyük yankı uyandırsa da, Apple gibi küresel üreticiler için ABD’ye dönüş kısa vadede gerçekçi değil. Süreç, teknoloji dünyasında küresel tedarik zincirlerinin siyasi kararlarla nasıl şekillendiğini bir kez daha ortaya koyuyor.
Sizce Apple, vergi baskısına rağmen Hindistan’daki üretim stratejisinden vazgeçer mi?
