Dünyanın en büyük çip üretim ekipmanı tedarikçisi ASML, en büyük müşterisi TSMC’nin yapay zekâ çiplerine yönelik kapasite artışını hızlandırmasının ardından tarihinde ilk kez 500 milyar dolar piyasa değerini aşarak küresel teknoloji devleri liginde yeni bir eşiği geçti.
TSMC’nin Sermaye Harcaması Beklentileri Aştı
Visible Alpha anketine göre analistlerin 46 milyar dolar civarındaki beklentisini geride bırakan TSMC, 2026 yılı için sermaye harcamalarını 52–56 milyar dolar aralığına yükseltti. Bu artış, çip üretim ekipmanlarına ayrılabilecek bütçenin yaklaşık yüzde 21 oranında genişlemesi anlamına geliyor.
Söz konusu karar, özellikle ileri seviye litografi sistemlerinde fiili tekel konumunda bulunan ASML için doğrudan talep artışı beklentisini güçlendirdi.
ASML Hisselerinde Sert Yükseliş
TSMC’nin açıklamasının ardından ASML hisseleri GMT 11.06 itibarıyla yüzde 5,4 yükselirken, şirket Ocak ayı genelinde yüzde 24’lük değer artışı kaydetti. Bu performans, ASML’nin Avrupa’nın en değerli şirketi konumunu daha da sağlamlaştırdı.
Analistlere göre yükselişin temelinde, yapay zekâ yatırımlarının yalnızca işlemci tarafında değil, bellek ve ileri üretim teknolojilerinde de zincirleme bir genişleme yaratması yatıyor.
Yapay Zeka Talebi Tüm Ekosistemi Sürüklüyor
ASML’nin ivmelenmesinde yalnızca TSMC değil, yapay zekâ altyapısının diğer kritik oyuncuları da etkili oluyor. Analistler; Samsung, SK Hynix ve Micron gibi bellek çipi üreticilerinin kapasite artırma planlarının, ASML’nin sipariş defterini desteklediğine dikkat çekiyor.
Öte yandan Nvidia ve Apple için ana üretici konumundaki TSMC’nin fab yatırımlarını hızlandırması, bu talep zincirini daha da güçlendiriyor.
“Piyasa Yapay Zekâ Talebini Hafife Aldı”
Yatırım şirketi Aureus’un baş yatırım sorumlusu Han Dieperink, piyasanın yapay zekâ kaynaklı büyümeyi yeterince öngöremediğini belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“Piyasa, yapay zekâya olan talebin ne kadar büyük olduğunu yine hafife aldı. Uygulama ve ticarileşme süreci herkesin beklediğinden daha hızlı ilerliyor.”
Dieperink’e göre TSMC’nin artan harcamaları, özellikle yapay zekâ belleklerinde yaşanan üretim darboğazları nedeniyle ek talep yaratıyor.
ASML’nin Orta Vadeli Görünümü Güçleniyor
ASML, 28 Ocak’ta açıklayacağı dördüncü çeyrek sonuçları öncesinde 2026 için yalnızca ılımlı büyüme veya yatay seyir öngörüsünü koruyor. Ancak analistler, bunun yapay zekâ talebinin zayıflığından değil, yeni fabrikaların inşa hızının görece yavaş ilerlemesinden kaynaklandığını vurguluyor.
Citi analistlerine göre TSMC’nin artan sermaye harcaması, fab inşa süreçlerinin hızlanmasıyla birlikte ASML’nin 2027 ve sonrası için satış görünümünü daha da güçlendirecek.
Yapay Zekâ, ASML’yi Stratejik Merkeze Taşıyor
ASML’nin 500 milyar doları aşan piyasa değeri, yalnızca bir hisse rallisi değil; yapay zekâ çağında kritik üretim teknolojilerine sahip olmanın stratejik değerini ortaya koyuyor. EUV litografi alanındaki benzersiz konumu sayesinde ASML, yapay zekâ yatırımlarının hızlandığı her senaryoda zincirin vazgeçilmez halkası olmaya devam ediyor. Bu da şirketi, kısa vadeli döngülerden bağımsız olarak uzun vadeli yapısal büyümenin merkezine yerleştiriyor.
