Avusturya, Çekya, Macaristan, Slovakya ve Polonya, Avrupa Birliği’nin karbon piyasasında değişikliğe gidilmesini istiyor. Beş ülke, Avrupa’daki sanayi şirketlerine emisyonlarını azaltmaları için daha fazla zaman ve esneklik tanınması gerektiğini savunuyor.
Euronews’un gördüğü belgeye göre ülkeler, Avrupa’daki şirketlerin fabrikalarını karbonsuzlaştırmak için yüksek yatırım maliyetleriyle karşı karşıya olduğunu, aynı zamanda Avrupa dışında aynı karbon maliyetlerine tabi olmayan üreticilerle rekabet etmek zorunda kaldığını belirtiyor.
Çağrı, AB sanayi bakanlarının Brüksel’de bir araya geldiği ve Avrupa Komisyonu’nun Emisyon Ticaret Sistemi’nde (ETS) planladığı değişikliklerin tartışıldığı dönemde geldi.
Avusturya’dan “İhracat İndirimi” Önerisi
Avusturya Sanayi ve Enerji Bakanı Wolfgang Hattmannsdorfer, Avrupa şirketlerinin AB dışındaki pazarlarda rekabet ederken karşılaştıkları karbon maliyetlerine dikkat çekerek ihracata yönelik yeni bir mekanizma oluşturulmasını önerdi.
“İhracat indirimi gibi bir şeye ihtiyacımız var çünkü dışarıda iş yapmaya başladığımızda büyük bir sorunla karşılaşıyoruz.”
Hattmannsdorfer ayrıca sanayinin ve istihdamın Avrupa’da tutulması için “ekonomik vatanseverlik” yaklaşımına ihtiyaç olduğunu savundu. Avusturyalı bakana göre Avrupa’daki üretimin korunması, bölgesel refahın yanı sıra sosyal ve çevresel standartların sürdürülmesi açısından da önem taşıyor.
ETS Enerji Yoğun Sektörlerin Maliyetlerini Etkiliyor
AB Emisyon Ticaret Sistemi kapsamında çelik, çimento ve kimya gibi karbon yoğun sektörlerde faaliyet gösteren şirketlerin emisyonları için tahsisat satın alması gerekiyor. Şirketlerin karbon emisyonu arttıkça karşı karşıya kaldıkları maliyet de yükseliyor.
Avrupa’daki bazı hükümetler ve şirketler, yüksek elektrik fiyatlarının da etkisiyle sanayinin karbonsuzlaşma yatırımları için daha fazla teşvik ve esnekliğe ihtiyaç duyduğunu savunuyor. İş dünyasının dile getirdiği temel risklerden biri ise Avrupa’daki üretim maliyetlerinin yükselmesi halinde yatırımların başka bölgelere kayması.
Beş Ülke Önce Altyapı Koşullarının Sağlanmasını İstiyor
Avusturya, Çekya, Macaristan, Slovakya ve Polonya’nın hazırladığı belgede, fabrikalardan büyük ölçekli karbonsuzlaşma yatırımları talep edilmeden önce gerekli altyapı koşullarının oluşturulması gerektiği belirtiliyor.
Bu koşullar arasında uygun maliyetli elektrik, yeterli elektrik şebekesi kapasitesi, hidrojen arzı ile yakalanan karbondioksitin taşınması ve depolanmasına yönelik altyapının bulunması yer alıyor.
“Avrupa sanayisinden elektrifikasyon, hidrojen, CCS/CCU ve yeni üretim süreçleri için milyarlarca euroluk yatırımlar yapması isteniyor. Bu yatırımlar uygun maliyetli elektrik, işleyen şebekeler, hidrojen, yeterli girdi malzemeleri ile CO2 taşıma ve depolama altyapısı gerektiriyor.”
Belgede, gerekli koşullar sağlanmadan karbon maliyetlerine karşı mevcut korumaların kaldırılmasının Avrupa Komisyonu’nun hedeflediğinin tersi bir sonuç doğurabileceği savunuluyor. Beş ülkeye göre şirketler daha temiz üretime yatırım yapmak yerine üretimlerini Avrupa dışına taşıyabilir.
Avrupa Çelik Sektöründen Karbon Kaçağı Uyarısı
Avrupa çelik sektörü kuruluşu Eurofer’in Başkanı Alex Eggert de sektörün iklim nötr hale gelirken üretimi Avrupa’da sürdürmek istediğini belirtti.
“İlk harekete geçenleri ödüllendirirken tüm sektörün karbonsuzlaşmasını destekleyen bir ETS’ye ihtiyacımız var. Karbon kaçağı korumasının çok hızlı geri çekilmesi, dönüşüm için ihtiyaç duyulan yatırımları zayıflatma riski taşıyor.”
ETS Kapsamındaki Emisyonlar 2005’ten Bu Yana Yüzde 50’den Fazla Azaldı
Avrupa Komisyonu verilerine göre Emisyon Ticaret Sistemi, kapsadığı sektörlerdeki emisyonların 2005’ten bu yana yüzde 50’den fazla azalmasına katkı sağladı. Sistem aynı zamanda 270 milyar euronun üzerinde gelir oluşturdu.
Bununla birlikte karbon piyasasında planlanan değişiklikler AB ülkeleri arasında farklı görüşlerin ortaya çıkmasına neden oluyor. Bazı hükümetler iklim hedeflerinin sürdürülmesini desteklerken, sistemin Avrupa sanayisinin üretim maliyetleri ve küresel rekabet gücü üzerindeki etkisinin azaltılması için daha fazla esneklik talep ediyor.
