EY Küresel Halka Arz Trendleri 2024 Raporu Yayınlandı
Uluslararası danışmanlık şirketi EY (Ernst & Young), 2024 yılına ait Küresel Halka Arz Trendleri raporunu açıkladı. Rapora göre, küresel halka arz piyasası 2024 yılında toplam 1,215 işlem gerçekleştirirken, bu işlemlerden 121,2 milyar dolar gelir elde edildi. Özellikle yılın ikinci yarısında, ilk yarıya oranla daha güçlü bir performans sergileyen halka arz piyasası, dördüncü çeyrekte kayda değer bir sıçrama yaşadı. Gelecek dönemde, değişen para politikaları, jeopolitik belirsizlikler, dijital dönüşüm, yapay zeka, çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) öncelikleri ile seçimlerin ardından oluşacak yeni yönetimlerin etkisiyle küresel halka arz pazarının yeniden şekilleneceği öngörülüyor.
Hindistan ve ABD İlk Sıralarda Yer Alıyor
EY Küresel Halka Arz Raporu’na göre, bölgesel performansa baktığımızda, 2024 yılı itibarıyla Amerika Kıtası ve EMEIA (Avrupa, Orta Doğu, Afrika ve Hindistan) Bölgesi halka arz piyasası toparlanmaya devam etti. Hindistan, küresel tedarik zincirlerinin yeniden yapılandırılmasından ve ekonomik büyümeden yararlanarak, 327 halka arz ile (19,9 milyar dolar gelir) işlem sayısında lider konumuna geldi. Gelir açısından ise 32,8 milyar dolar ile (183 halka arz) ABD ilk sırada yer aldı. Gelir sıralamasında ABD’yi takip eden ülkeler Hindistan ve Avrupa oldu. Özel sermaye ve girişim sermayesi destekli portföy şirketlerinin halka arzları, toplam küresel halka arz gelirlerinin yüzde 46’sını oluşturdu ve bu süreçte kritik bir rol oynadı. 2024 yılı itibarıyla en büyük 20 halka arzdan 12’si özel sermaye desteği ile gerçekleştirildi. Yıl içerisinde 18 unicorn girişim halka arz olurken, bunların yarısı girişim sermayesi destekli firmalar tarafından kuruldu.
Türkiye’de 2023 Yılına Göre Arz Sayısı Geriledi
2024 yılında halka arzlar, Türkiye’de de küresel eğilimlerle paralel bir gelişim gösterdi. Halka arz sayısı 2023 yılına göre 1/3 oranında azalarak 34’e düşerken, halka arz hasılatı ise yüzde 25 oranında düşerek 60 milyar TL seviyesine geriledi. Bu rakamlarla Türkiye, 2024 yılında Avrupa bölgesinde halka arz sayısında ilk sırada yer aldı.
Teknoloji Sektörü Öne Çıkıyor
Rapora göre, 2024 yılındaki küresel halka arzlarda teknoloji, medya ve telekomünikasyon (TMT), sanayi ve tüketici sektörleri, hem işlem sayısı hem de gelir hacmi açısından öne çıktı. Enerji sektöründeki halka arzlar, özellikle madencilik ve metaller alanında düşüş gösterirken, çelik ve çinko gibi metallere yönelik talep artışı gözlemlendi. Bu alanlarda halka arzlar istikrarlı bir şekilde büyümeye devam etti. Ayrıca, endüstriyel alandaki halka arz gelirleri, Çin (Büyük Çin Bölgesi) hariç, yüzde 68 artışla 50 milyon dolardan fazla değer kazanarak yıllık bazda yüzde 31 arttı. Hindistan’ın otomotiv sektörüne yönelik yatırımları ve altyapı iyileştirmeleri sayesinde halka arz gelirlerinde yüzde 180’den fazla bir artış kaydedildi. Teknoloji sektörü, Çin (Büyük Çin Bölgesi) hariç, 20,4 milyar dolar (yüzde 39) halka arz gelirlerinde toparlanma yaşarken, sağlık ve yaşam bilimleri sektöründe ABD şirketlerinin halka arz gelirleri yıllık bazda yüzde 172 arttı. 2024 yılında sağlık ve yaşam bilimleri sektörü, 139 halka arzla istikrarlı bir faaliyet gerçekleştirip toplamda 17,1 milyar dolarla yüzde 37 değer artışı sağladı. Tüketici ürünleri ve perakende sektörleri ise halka arz gelirlerinde yüzde 60’lık bir artışla toparlanma yaşadı. 2025 yılı itibarıyla ise, küresel çaptaki halka arzların çoğunluğunun teknoloji, medya ve telekomünikasyon (TMT), sanayi ve yaşam bilimleri sektörlerinden gelmesi bekleniyor.
Yapay Zeka Şirketleri Yatırımcı Çekmeye Devam Ediyor
Yapay zeka ve yapay zeka ile ilgili 600’den fazla halka açık şirketin varlığı, raporda dikkat çeken konular arasında yer alıyor. Bu şirketlerin neredeyse yarısının son dört yılda halka açıldığı ve çoğunun girişim sermayesi desteğiyle bu süreci gerçekleştirdiği görülüyor. Şu anda yaklaşık 60 yapay zeka şirketi halka arz sürecindeyken, 400’den fazla şirketin de halka arz olmaya hazırlandığı bilgisi mevcut. Bu durum, yapay zeka odaklı inovasyonlara devam eden yatırımcı ilgisini ve girişim sermayesi desteğini açıkça gösteriyor.
EY Türkiye Ülke Başkanı Metin Canoğulları, halka arz piyasasına dair şu değerlendirmelerde bulundu: “Küresel halka arz piyasasının daha elverişli piyasa koşullarının desteğiyle 2024’te yeniden ivme kazandığını gözlemliyoruz. Rapora göre, Hindistan ve ABD halka arz sayıları ve gelirlere göre öne çıktı. Özel sermaye ve risk sermayesi destekli halka arzlar, küresel piyasada önemli bir rol oynamaya devam ediyor. EY araştırmalarına göre, başarılı bir halka arz için yalnızca finansal sonuçların yeterli olmadığı görülmektedir. Finansal sonuçlar yatırımcıların kararını yüzde 60 etkilerken; kurumsallaşma, şeffaf yönetim, hesap verilebilirlik, sürdürülebilirlik ve yönetim kurulu yapısı gibi finansal olmayan kriterler ise yatırımcıların kararını yüzde 40 oranında etkiliyor. Yatırımcılar, şirketlerin mevcut performansından ziyade gelecekte yaratacağı değere de ortak olmak istiyor. Şirketlerin mevcut performansı zaten cari fiyata yansıtılıyor, bu nedenle halka arz hedefleyen şirketlerin, yatırımcılara ileriye yönelik uzun vadeli stratejilerini de gösterme zorunluluğu bulunuyor.”
