Türkiye’de gayrimenkul ve arsa alım satımında 65 yaş üstü vatandaşlardan sağlık raporu istenmesi, tapu işlemlerini adeta kilitledi. Son dönemde rapor zorunluluğu gibi uygulanan bu süreç, özellikle ileri yaştaki bireyler için büyük zorluk ve maddi kayıplara yol açıyor.
Tapu Süreci Çileye Dönüştü
Gayrimenkul uzmanı ve İSTOÇ İşadamları Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Şenay Araç, yaşlı nüfusun yoğunluğuna dikkat çekerek sürecin yorucu olduğunu vurguladı:
“Randevular geç veriliyor, raporun yalnızca tam teşekküllü devlet hastanelerinden alınması gerekiyor ve özel hastaneler kabul edilmiyor. Üstelik rapor sadece bir iş günü geçerli. Tapu işlemi uzarsa ertesi gün yeniden hastaneye gidip aynı süreci baştan yaşamak zorunda kalıyorsunuz. Bir günde rapor al, tapuya yetiş, bankaya git, imza at… Bu süreç gerçekten yorucu.”
Araç, tapu memurlarının basit bir görüşme ile kişinin akli melekelerini değerlendirebileceğini belirterek “Hal ve davranışları uygunsa 75 yaşında da olsa rapora gerek yok. Ancak kimse risk almak istemediği için otomatik olarak rapor isteniyor. Daha kolay ve insani bir yol bulunmalı” dedi.
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’nden Açıklama
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü de web sitesinden yaptığı bilgilendirmede şu ifadeleri kullandı:
“Tapu müdürlüklerine yapılan başvurularda, özellikle ileri yaşlarda veya normal olmayan davranışlarda bulunulması gibi durumlarda istem sahibinin ayırt etme gücü incelenir. Verilen cevaplar şüphe oluşturmuyorsa sağlık raporu istenmesine gerek yoktur.”
Ancak sahadaki uygulama farklı. Müdürler çoğu zaman yetkiyi memurlara devrediyor; memurlar da risk almamak için 65 yaşın üzerindeki herkesten rapor istiyor.
Maddi Zarar ve Şikâyet Yolları
Tüketici Konfederasyonu Başkanı Aydın Ağaoğlu, vatandaşların mağduriyet yaşaması halinde Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü’ne, Kamu Denetçiliği Kurumu’na ve hatta savcılığa başvurabileceğini söyledi:
“Vatandaş alıcı bulmuşken rapor süreci yüzünden satış uzuyor. Örneğin 10 milyon TL’lik ev, sürecin uzamasıyla alıcı vazgeçtiği için bir ay sonra 8 milyon TL’ye satılmak zorunda kalabiliyor. Aradaki 2 milyon TL’lik zarar için şikâyet edilebilir.”
Çözüm Beklentisi
Uzmanlar, uygulamanın keyfi şekilde zorunlu hale getirilmesinin yaşlılar için hem psikolojik hem ekonomik yük oluşturduğunu, tapu süreçlerinin daha pratik ve insani hale getirilmesi gerektiğini savunuyor.
