ABD Gıda ve İlaç Dairesi’nin (FDA) hayvan deneylerini azaltma yönündeki çabaları, ilaç sektöründe yapay zekanın (YZ) kullanımını hızlandırıyor. İlaç geliştiricileri, yeni moleküllerin keşfi ve güvenlik testlerinde YZ teknolojilerini daha aktif kullanarak, ilaç geliştirme sürecini hem hızlandırmayı hem de maliyetleri düşürmeyi hedefliyor.
Yapay Zeka Destekli İlaç Geliştirme Süreci
Sektörden 11 uzmanın görüşüne göre, YZ kullanımı ve hayvan deneylerinin azaltılması, önümüzdeki üç ila beş yıl içinde ilaç geliştirme sürelerini ve maliyetlerini en az yarı yarıya azaltabilir. Certara, Schrodinger ve Recursion Pharmaceuticals gibi şirketler, yapay zekayı kullanarak deneysel ilaçların vücut üzerindeki potansiyel etkilerini ve toksik yan etkilerini tahmin ediyorlar.
Recursion şirketi, YZ tabanlı ilaç keşif platformunun, bir molekülü kanser ilacı adayı olarak klinik testlere taşımasının sadece 18 ay sürdüğünü belirtiyor. Bu, sektör ortalaması olan 42 aydan çok daha hızlı bir süre. FDA’nın da bu yeni yaklaşımların yaygınlaşmasını desteklemesi, ilaç geliştirme süreçlerinin geleceğini kökten değiştirebilir.
Hayvan Deneyleri İstisna Olacak, Fiyatlar Düşebilir
Uzmanlara göre, YZ destekli teknolojiler sayesinde, bir ilacın piyasaya sunulması için gereken 15 yıl ve 2 milyar dolarlık maliyet tahminleri yarıdan fazla azalabilir. FDA, üç ila beş yıl içinde hayvan deneylerini klinik öncesi güvenlik testleri için istisna haline getirmeyi planlıyor. Kurumun nisan ayında yaptığı açıklamaya göre, bu yeni yaklaşımlar aynı zamanda ilaç fiyatlarında da düşüşe yol açabilir. Ancak sektör uzmanları, yeni yöntemlerin hayvan deneylerinin yerini tamamen almasının pek mümkün olmadığını da belirtiyor.
